Telesforo Monzon



ARTZAI gaztea, artzai
            ni, mendien anai...!!
            
            Alboka artuta, goizero,
            yaikitzeke dala Bero,
            noia larrera ardiekin
            intzaren gain, alai, arin...
            Zorroan arto ta gaztai,
            belardia da nere mai,
            ta iturrian edanaz ur,
            enaiz mozkortzeko bildur...
            
            Nere lau lagunen izen,
            Udaberri, Udara, Negu ta Udazken...
            
            Udaberri-neskatilla,
            nerekin atzo pinpilinpauxa billa,
            gaur illa...!!
            
            Basoan ara nun ager
            Udara, Bero'aren andra gazte-eder...
            
            Egoa!!
            Gorritzen asi garoa,
            ta laixter il bear Udara gaixoa!!!
            
            Piztu Su!!
            Kaskabarra ta aize t'euri ditugu...
            Ba-dator elur gain, amona Negu...
            
            Zatozte nere lau lagun,
            artzaian zoriontasun,
            bata bestearen urren,
            dakartzutela urte-laurden.
            I, neskatilla Udaberri,
            loraz ingura nazan ni...!
            t'otoi dizut Andra Udara,
            basoan ur eta itzala...!
            Nere poza, dala udazken,
            usoa ikusi igarotzen...
            Ta neguan, elurretan,
            oņak oztuz bideetan,
            ardiekin natorrela,
            gauaz, baserri aldera...
            aiek aterpean utzi,
            mantar bustiak erantzi
            sutondoan; ta aitonari,
            sorgiņen kontu-kontari
            diarduala, ari aitu...
            Ta artoa yan... ta lo artu.
            
            Artzai gaztea, artzai
            ni, mendien anai...!!
            
            Telesforo Monzon
            ARTZAI GAZTEAREN ABESTIA
            (Urrundik bake oroi 47-51) UDAZKEN garaia...
            Beroa'k amaia...
            Xirimir-euri,
            yaio-berri...
            Laņuak anaia.
            
            Datoz mendi-bera
            aterpe epelera
            artalde ta artzai;
            bai-dute zai
            negu biziera.
            
            Bidera yausiak osto ustel busti,
            ni,
            zuek ikutzeko, abarkaz yantzi...
            Udako uso txuri abarketa arin,
            min
            nuke ba, zu zauritzen lokatzakin...
            
            Ate yoka ari da, iltzaile Negu!
            Su,
            aitonaren zaindari, ernai degu...
            
            Telesforo Monzon
            OSTOAK BIDEAN
            (Urrundik bake oroi 43-45)
             
            BAKARTASUN...! Aspaldi naukak ire miņez;
            iskanbilla bizian, gogo lantzerik ez.
            Ator. Guazian biok Ixiltasun'gana,
            ba-diat ene baitan irurontzat lana.
            
            Uxaitzak inguruko gezur, Ixiltasun...!
            Egia bear diat artu nere lagun.
            Ator Egi, lepotik zintzilizka atxurra,
            yorratzen asi ari nere barne-lurra.
            
            Eraintzak ene baitan maitasun azia;
            emaitzetan ederren, etsai-barkatzia.
            Nere barne-baratzan, datorrela gora
            bake-zugaitz azpian, alaitasun-lora.
            
            Ta asi gaitez abesten Euskalerria'ri,
            gure gogo biurtuz bera bezin garbi.
            Gorrotua ta illuna doiazela igesi...
            Gure basoetan ez txori oiek abi.
            
            Maitasun batek egin niņun bidezkari
            ta maitasun orretxek biur bertsolari.
            Euskalerri'ko oroitza neramala bizi,
            oartu izan nintzan bein... nengola kantari...!
            
            Telesforo Monzon
            BAKARTASUN
            (Urrundik bake oroi 17-19)