Herman Gorter Mei Boek I Een nieuwe lente en een nieuw geluid: Ik wil dat dit lied klinkt als het gefluit, Dat ik vaak hoorde voor een zomernacht, In een oud stadje, langs de watergracht -- In huis was 't donker, maar de stille straat Vergaarde schemer, aan het huis blonk laat Nog licht, er viel een gouden blanke schijn Over de gevels van mijn raamkozijn. Dan blies een jongen als een orgelpijp, De klanken schudden in de lucht zoo rijp Als jonge kersen, wen een lentewind In 't boschje opgaat en zijn reis begint. Hij dwaald' over de bruggn, op den wal Van 't water, langzaam gaande, overal Als 'n jonge vogel fluitend, onbewust Van eigen blijheid om de avondrust. En menig moe man, die zijn avondmaal Nam, luisterde, als naar een oud verhaal, Glimlachend, en een hand die 't venster sloot, Talmde een pooze wijl de jongen floot. Zóó wil ik dat dit lied klinkt, er is één Die ik wèl wenschte dat mijn stem bescheen Met meer dan lachen van haar zachte oog... Heil, heil, ik voel hier handen en den weeken boog Van haren arm. Een koepel van blind licht, Mild nevelend, omgeeft mijn aangezicht, Mijn stem brandt in mij als de geele vlam Van gas in glazen kooi, een eikenstam Breekt uit in twijgen en jong loover spruit Naar buiten: Hoort, er gaat een nieuw geluid: Een jonge veldheer staat, in 't blauw en goud Roept aan de holle poort een luid heraut. Blauw dreef de zee, het water van de zon Vloot pas en frisscher uit de gouden bron, Op woll'ge golven, die zich lieten wasschen En zalven met zijn licht, uit open plassen Stonden golven als witte rammen op, Met trossen schuim en horens op den kop. Maar in zijn rand verbrak de zee in reven Telkens en telkens weer, er boven dreven Als gouden bijen wolken in het blauw, Duizende volle mondjes bliezen dauw En zout in ronde droppen op den rand Van roodgelipte schelpen, vn het strand De bloemen, witte en geele als room en rood' Als kindernagels, en gestreepte, lood- Blauw als een avondlucht bij windgetij. Kinkhorens murmelden hun melodij In rust, op 't gonzen van de golf dreef voort Helderder ruischen als in drooger woord Vochtige klinkers, schelpen rinkelden In 't glinst'rend water glas en kiezel en Metalen ringen, en op veeren wiek Vervoerde waterbellen vol muziek Geladen, lichter wind. Over het duin Dreven ze door de lucht tot in den tuin Van Holland, en die schoon en vol was zonk En brak in 't zinken wijl muziek weerklonk Schooner dan stemmen, en van mijmerij Elk duin opzag verre en van nabij. En in een waterwieg, achter in zee - Duizend schuimige spreien deinen mee - Ontwaakt' een jonge Trion en een lach Vloeid' over zijn gelaat heer, als hij zag De waterheuvels om zich en een toren Van een wit wolkje boven zich, zijn horen Lag in zijn blooten arm, verguld in blank. Hij blies er in, er viel een zacht geklank Als zomerregen uit den gouden mond. Toen luider lachend wentelde hij rond En zwom naar boven door den waterval Van schuim en sneeuw, die drijft in ieder dal Tusschen twee waterbergen, zie, hij ligt Nest'lend in kroezig water, 'n wiegewicht Door moeder pas gewasschen in haar schoot; Het drijft van ronde druppels, overrood Reiken de armpjes, uit het mondje gaat Gekraai; zoo dreef hij, in het bol gelaat Tusschen de lippen in, de gouden kelk, Fontein van gouden klanken, een vaas melk- Wit was hij drijvend met gemengden wijn, Vurig rood blozend door het porselein. Nu zetelt hij in 't water, baar na baar Ziet hij al lachend rijzen na elkaar, Daar schatert hij en spant den blanken arm, En door het water gaat een luid alarm. Toen werd de zee wel als een groot zwaar man Van vroeger eeuw en kleding, rijker dan Nu in dit land zijn: bruin fluweel en zij Als zilver en zwart vilt en pelterij Vèr uit Siberisch Rusland; geel koper Brandt vele lichtjes in de plooien der Hoozen, in knoopen en in passement Van het breed overkleed, wijd uithangend. Was zoo de zee? Neen, neen, een stad geleek Ze, pleinen en straten in de kermisweek, Boerinne' en boeren, en muziek en dans In de herbergen en in lichten krans Om elke markt de snuisterijenkramen. Of als een koning komt en alle ramen Zijn licht des avonds en uit ieder dak Een witte vlag. Zoo was de zee, er stak Een vlag van alle gevels, achter 't raam Der golven brandden rijen lichten, saam Liep heel het volk. Meermannen zwommen aan, Nimfen en elven der zee, en zaten aan De groene hellingen. Maar Tritons woorden stonden Oud en gebaard ter zijde, aan de monden Trompetten, bouwende een lange straat Geluid over het zeegelaat. Toen werd het stiller en een wolk van licht Begon te drijven op het zeegezicht, Dichtbij de wolken waar een witte schaar Van jonge winden zat te lachen. Daar Werd alles zwijgend. En een gele boot Kroop uit den nevel en daarin school rood, Vooraan en vóór het linnen zeil, een kind... Wee, wee mij, nu mijn hart mij overwint, En mijn stem stom slaat nu dit nieuwste woord Geboren werd...er is iets dat mij bekoort In ieder ding, en die dat weet, hij gaat Altijd langs watren, door jong gras, en laat Zijn voeten koel in dauw van wei. Voor hem is 't nimmer nev'lig, maar een Mei Van kind'ren en een stroom vabn bloemen waar Zijn woning is, en zóó is 't ook mij, maar Dit kind was louter, niets dan lieflijkheid; Het zat zoo stil te staren, zoo verblijd Blonken haar oogen in het schaduwlicht Achter het zeil, zoo bloosde haar gezicht, Zóó mooi, zóó zacht was ze, een rozeblad Geblazen door den waremn boschwind, dat De beek afloopt onder den hazelaar, En dan tusschen de lage weiden, waar Het groen is en de hooge hemel blauw. Blij en verwonderd of ze nòg niet wou Gelooven 't water, tot verwond'ring week Voor veilig lachen en ze beurt'lings keek Naar schuimfonteinen en de gladde kruin Van golven in dien witgebloemden tuin Der zee, of naar den Wind, die danste aan Als 'n jonge kerel op een kermisbaan, Of naar 'n visch, die roode vinnen uit Het water stak. Dat alles was een buit Voor jonge oogen. Daar veel verder stond Hoog op zijn teenen een zeegod, zijn mond Bolde op een gouden horen. In het rond Brak één geluid van water en van lucht, En alles nieuw voor een die zulk gerucht Nooit hoord'; haar hoofd werd voller en ze deed De oogen toe en rustte - de boot gleed Langzamer verder; onbeweeglijk scheen De zon, de wind liep mee en om haar heen. Wie was ze? Van de twalef zusters één, Die op de zon staan, hand in hand, alleen, Als 't spel van kindren in een kleinen kring. Om beurten gaat er een en breekt den ring En laat de andren bedroefd achter, maar Veel zijn hun tranen niet, het weenen waar Zoo gouden licht is, kan niet durend zijn. Zoo zijn ze weldra blij weer en hun pijn Houdt op - toch was hun droefheid nu het meest Bij deze laatste leegt', er was geweest Zoo lang gelach met haar, zij was altijd De schoonste en de vreugd van elk, waar nijd Niet is. Nu Was zij heen. De zusterrij Boog over luistrend, ziende hoe 't getij Met haar hoog ging. Er mistte een waas geluid Van brekend schuim en gouden horens uit, Omhoog tot haar. Die kindren keerden om, En stonden naast elkander, weenend, stom. Dat zijn de blonde maanden die daar staan, Gelijk geboren toen de moedermaan Heel zwaar was in een starr'gen winternacht. Naakt baarde zij ze, maar de zon hield wacht, Koudrood zooals hij met Aurora kwam, Die sloeg ze in haar kleurig kleed, hij nam Ze tot zich. Zie hoe blank en blond ze staan In 'n ring van blond haar, één is heengegaan, De liefste, blondste, ja de kleine Mei. Niets in de ruime wereld is zoo blij Als deze aarde: Cynthia als ze zit In hare nachtboot, toont het blank gebit Van lachen en de tweelingsterren staan Stil bij haar, vragend: zal ze hier langs gaan? En er is altijd vreugde in de lucht Waar zij voorbij is en het zacht gerucht Van hare vleugels wijkt. Dan liggen bloemen Op haren weg en kleine eng'len noemen Ze zamelend haar naam, hoe vol ze was Van wonderen. En in het dichte gras Dat in de hemelwei groeit, liggen zij Lang pratend' of alleen in mijmerij. Eén ding is droevig en maakt zacht geklaag Altijd om de aarde heen, 'n nevel vaag En luchtig om dat lijf: 't is wisseling Van zijn en niet zijn en dat ieder ding: Zielen en bloemen, drijven naar dat rijk, Waar 't wit en stil is en den dood gelijk. Want zooals altijd aan het eind van 't jaar Trekvogels uit het land gaan met misbaar Van vogelstemmen uit de hooge lucht, De kind'ren op de straat hooren 't gerucht En kijken, zeggend: ''zomer is voorbij, De kou komt'' - in de wolken gaat de rij Van vogels -- zóó zóó gaat alles voorbij. Maar zooals ik eens aan het strand der zee Was 's avonds, doch niet was mijn hart te vree Maar bevend en ongerust -- en zooals toen Vlak voor den hemel, voor het vermilioen, Een vogel, een zwart beest vloog, duidelijk Gespreid op staart en veer: daaraan gelijk Komt élk ding en is schoon Omdat het eenzaam is. Het is de zoon Van Onrust, in de scheemring van zijn schoot Geboren, en sterft eensklaps waar de dood Het neerslaat - maar het staat voor 't licht Zijn leven lang. Welaan, ik zoek 't gezicht Van Mei zoolang zij in het leven was. Zij dreef nu langs de banken, waar een wolk Van rood zand elke golf afstuift, het volk Zat daar in scharen, maar een groene grot Wat verder 'n meermin en een watergod. Mei zag ze en lachte en een zacht geschater Klonk even bij haar, toen kwam van het water Klappend een vlaag van handgeklap en toen Gesnap van tongen, zooals vrouwen doen. Maar hij keek fonklend en een rood gebloos Verroodde háár wang - Mei stond op, een doos Van zilver stond in hare hand, een poos Hield ze roerloos - van haar arrem gleed Langzaam een plooi weg uit het witte kleed. Toen zagen honderd oogen, werd het stil, Zoodat niets meer gehoord werd dan 't geril Dat water maakte op de heuvels en 't Gedempte lachen van wie nalachten. Het zilver schitterde - daar vlogen heen Twee fladderende vlindertjes de één Als twee blaadjes ivoor van Indië, En een als lapjes sjaal uit Perzië Wiss'lend van glans de vlinders dansten voort, Over de branding heen, toen klonk het woord Van Mei: de lange dag vindt nu zijn eind In 't wolkig westen: ziet, de zon verkwijnt Al, het wordt donker en later en ik mag Niet langer blijven. Zwemt nu heen. Ik zag Zoo even reeds het lichten van de ster, Den page die mijns vaders kleed draagt, ver Achter het Oosten wacht de maan, een zweem Van blank licht zwelt al van den diadeem. Daarom vaart wel. Van hier. Maar vaart al zacht, Want gaarne wilde ik mijn eersten nacht Dragen in stilte. Ziet, daar is de maan, Een vriendelijke gezellin, gij kunt gaan. Zoo als des nachts de eenden, in het gras Slapend, dat in de sloot groeit, met geplas Plotseling wakker worden, snaterend, Slobberend kroos, één staat er overend Zijn vleugels slaand' en kruischt hoog in den nacht; Zoo werd uit diepe stilte onverwacht Beweging toen zij gingen. Maar nog lang Verglomme' in 't nat trompetten, een gezang Zongen een school meermannen, die heenzwom, Hier dreven minnenden, ginder beklom Een jonge god een hooge golf en keek Of Mei stond waar zij stond -- o zij geleek Een kleine witte baak; er werd in zee Verlangd dien nacht om met de golven mee Tot haar te gaan. Menig en menig prins Zag zijn koralen leger niet, maar ginds Zaten ze in hun mantels, waar heel ver Het water spoelt onder een lage ster. Zij was nu bijna bang, nu ze alleen Gelaten, droeve golven met geween Zag komen, zooals vrouwen die rondom Een doodverdonken man gaan - om en om Slaan de armen met een wijd en woest gebaar - Zoo vielen ook de baren na elkaar Aldoor donkerder en haar hart werd leeg Door angst, tot plots van uit wat wolken zeeg Regen van stralen en de gouden maan Het water laafde. Zoo heb ik zien staan Een monnik bij een volle donkre ton Met glazen geraad, en weg nam hij de spon Dat 't vonken spoot in bekers of de wijn De zon nog in had van den geelen Rijn. Zoo stond de maanvrouw in een hoogen wind En boog de urn voorover voor haar kind. En tusschen zee en wolken leek een kelder Van wijn verlicht, 't wijnwater plaste helder Over haar voetje. En om haar volle kuit Toen zij door 't maanlicht waadde, lachten uit Iederen druppel beeldjes van de maan; Zij zag het telkens en bleef telkens staan. Er lag op 't strand een zandheuvel, een fort Als kindren bouwen, schuim en water stort De grachten binnen als de vloed opkomt: De bloote voetjes vluchten, de zee gromt. Dat bouwden visscherskindren of misschien Wel elven der zee, zooals men 's zomers zien Kan, op een morgen, als de zon heel vroeg Begint te schijnen, en juist licht genoeg Geeft; in de verte is er dan een schijn Van loopende kindren haastig uit het duin, Jongens en meisjes, flauw rooskleurig, naakt. Ze zijn er niet meer als 't zand witter blaakt. Zoo was dit fort gebouwd misschien, waar zij Ging zitten tegen 'n wal aan, om en bij Lagen de schelpen, die het maanlicht maakt Schatkamertjes van lciht, maar als het staakt, Dan is de glinstring dood en huist gekreun. Er binnen, geen behagelijk gedeun Meer van de zomerachtermiddagen. O wat verschrikte haar het wisselen Van 't donker in de lucht en op de zee, En van het melkig licht als de maan glee Uit losse wolken in een zwartblauw meer, Waar sterren fonkelden, maar keer op keer Wegstierven, als grasbloempjes bij een roos Gegroeid.- De gulle maan vergoot een hoos Telkens van stralen, 't was een lange tijd Voor 't hart weer stiller ging der kleine meid. En toen zij daarna insliep, was het of Een moeder heenging als haar kind slaapt, dof Verblonk in moeders hand de maanlamp, kort Achter de dunne wolkschermen, een schort Grauwbruin hing voor de lage lucht; een deur Waarin de maan verging, één lange scheur Brandde nog lang en werd pas laat gebluscht. Zij sliep op 't rustig strand; even gerust LAg ze als een der schelpen, er bewoog Niets dan het ondiep water, dat soms hoog Tot bij haar opliep, met een flikkering In een licht rimpeltje, alsof een ring Van geroest goud daar lag, en daarom heen Het water speelde met den edelsteen; Zij lag drinkend den slaap, zonder gerucht Blies zij haar adem in de koele lucht. En toen begon daar op het wijd tooneel Der zee, als een oud drama waarin veel Geroep van moord is, en de lucht van bloed Hangt in de zaal - de scène is leeg: er woedt Een dolle storm om 't hooge huis, er vallen Schoorsteenen en de wachten op de wallen Hooren geluid van vijanden in 't veld. De regen huilt en gudst, wind giert, daar snelt Een moordenaar het huis uit en men weet Dat daar een lijk ligt: donder rolt en wreed Rijt over het tooneel de maan een streep. De diepte leek te kermen van wie scheep Eens gingen uit dit land op winst en buit, En die ook keerden, zilver en stapels fruit Van de Antillen voerend in de prijzen Op sleeptouw, visschers zagen 't bootsvolk wijzen Naar torens op de kust wanneer ze langs Hun boorden varend, den oranje glans Van appels en citroenen zagen en de kleur Van goud en zilver, en den zoeten geur Roken, die uit de open poorten sloeg. Maar als de nacht kwam en haar wolken droeg, De zware kussens die haar leger zijn, Waarin ze lui slaapt - dan zag ze de lijn Breken en 't stranden van het rijke schip. Ruw klonk het lachen van haar donkre lip.- Die leken nu te kermen: tusschen goud Lang gelaten onder water, oud, Doodsbleek en doodzwart, van hun lippen vlood Een flauw geroep als van mannen in nood. En wiegd' in 't water. Dat was schrikkelijk. Maar Mei was doof van slapen, liet geen blik Van hare oogen glippen, was Een nachtelijke bloem in veel zwaar gras: Zij lag drinkend den slaap, zonder gerucht Blies ze haar adem in de koele lucht. Lang klom dat akelig gehuil alleen Uit zee, het leek het druppelend geween Dat in de bosschen herfst maakt, en de wind Een schouw door in de kamer, waar een kind Probeert te slapen. Maar het voelt geween Ook in zichzelf en slaapt niet, zo alleen Liep dat geluid de zee rond, nu eens hoog, Hoog in het donker, waar de wind bewoog Angstig de wolkzoomen, en dan heel laag Waar tusschen dommelende golven traag Walvisschen zwommen op hun logge romp. Dan klonk het als geroep van een roerdomp Te middernacht, die schreeuwt uit het moeras, Zoodat de reiziger in het boschgras Dat langs den grijzen straatweg groeit, blijft staan, Onder de bladerschaduw; in de maan Gaat hij dan verder, vol verwondering. Wat is er in de verte schemering? Bevangt de lucht ontroering? Komt er thuis Een rij van visschers, wat is dat gedruisch Als van een bui zeeschuim? Ik hoor gekras Als van een vogel als er storrem was En er een lijk ligt op de grijze kust. Wat is er, wat verstoort de stille rust Van Mei, die de oogen opent en daar zit Staroogend, als een kranke vrouw in 't wit? Of zijn het ook haar wonderlijke droomen Die daar in optocht langs den zeezoom komen, De witte golven lekken hunnen voet. Het oog van Mei gaat glanzend hun temoet, Wat is het dat die donkre mannen dragen In monnikskap en pij, hoor, hoor, ze klagen Als om een doode; die ligt op de baar. Zij is nog jong en in het blonde haar Dat hangt, liggen de bloemen van April. Wee, wee, het is haar zuster, zie, ze wil Al tot haar gaan, kussen de witte hand Die ligt op witte wade, van het zand Kàn ze niet opstaan, hoor, hoor, hoe ze schreit. Daar fladdren kraaien en hun schreeuwen rijt De lucht aan flarden, en een dof gedruisch Als van een sneeuwbui om een donker huis, Zwiert om de voeten die al verder gaan. Stil, kind, wees stil en zie het niet meer aan. Daar rijdt de Dood, die bleeke groote man, Den donkren stoet al na, hij alleen kan Ons troosten, daar rijdt hij, is nu voorbij, Stil, stil, wees stil, wat dood is berregt hij. Zooals de schapen van de heide, laat Doot 't groene avondlicht gaan, dat wie staat Op een bemosten heuvel, ze ziet gaan Van den heizoom en in een donkren laan, Den hoek om - zoo verliet die donkre troep Die zij nazag zoolang nog het geroep Van vogels opging, het gerekte strand. Toen zonk de angst van haar gelaat, haar hand Lag droomend naast haar, klein en blank en loom En veilig en sliep mèt haar en geen droom Kwam meer, het was alsof de Dood Die meenam toen hij in het Noorden vlood. Weet iemand wat op aard het schoonste is, Het allerschoonste? welks gelijkenis Hij ziet in alles wat hem vreugde geeft? Waarom hij lief heeft wat rondom hem leeft? Waarom diè rijkdom en diè een vrouw En één zichzelf, hoewel ze allen nauw Weten dat ze iets zoeken dan een woord Alleen? Weet iemand dit? Wel hoort. Het is waarom het kuiken zoekt de hen, Het kind de moederborst, waarom ik ben Bang voor den winter en den herfst, den nacht Van 't jaar - waarom een jong kind niet de pracht Der sterren liefheeft, wel een vlam en vuur Van een wit kaarsje - met een klaar getuur Ligt hij op 't kussen wakker, lang en met Zijn oogen volgt hij 't waaiend flikkren, het Vlammetje brandt nog in zijn droomen voort. Het is waarom zang en muziek bekoort, Maar marmer mij verschrikt en witte kleur, Ik roode rozen liefheb en den geur Van blinkend fruit en verf van donzig ooft. Het is waarom een meisje een man belooft Te stoven in haar armen en verlangt Naar 't warme mooie huw'lijksuur, ze dankt Hem voor zijn liefde, of hij anders kon. Het is vuur, de warmte, 't is de zon. De wolken werden van een licht karmijn, Uit grauw van plassen welde gloor, en wijn Verwolkte hier en daar tusschen de golven, Als Bengaalsch licht, het werd dieper bedolven Door ruige schuimkoppen, maar 't lachte toch: Zoo lacht in waterkelk wijndroppel nog. De zee werd aan een oud Grieksch land gelijk Zooals dat nu is, maar eens was het rijk Aan beelde' en tempels; nu liggen dooreen Zuilen en blokken kapiteel: de steen Verweerde in brokken en werd schaduwig. Er groeien anjelieren en honig Zuigen daar bijen, toch lijkt het droevig Wanneer de zon pas schijnt. - Maar 't werd een dans Weldra van alle kleuren op de schans Van wolken, die nog op het Westen lag. Een wind begon te waaien en een vlag Leek wel te klapp'ren, of een blanke zwaan Zijn vlerken uit te slaan stond bij een baan Van vijverwatere, veeren rak'len los, En schuim verstoof zooals die vogeldos. De zon ging aan 't vergulden, spiegelglas In goudsculpturen dreef in zee, er was Speling van kleuren en in elken kuil Ontsproten kleuren, gingen kleuren schuil. Daar waren 't zeepsopbellen, maar aan 't strand De kleuren van dat dartel tooverland, Dat schelpen elkaar maken: violet, Grijs parelmoer, geele barnsteen, omzet Met kleine schelpjes als van nat granaat. Daarvan steeg damp op met een incarnaat Van al die glanzen tot één witten gloed, Langs 't heele strand. Maar het werd wonderzoet Te zien, toen Mei daarin haar armen stak, Ontwakend, oprijzend, zich op het vlak Van hare handen steunend dat gekraak Kwam van de schelpen -- op haar teere kaak, Vochtig van slapen, schoot een zonstraal schuin, Dat het bloed beefde, van den rand van 't duin. Zij keek er langs de zon zelf te gemoet, Begon te lachen en sprong àp te voet En schortte 't rimplend kleed zóó dat de knie Bloot bleef -- toen stond z'en poosde -- wie Zag in den zomer bij den vollen vliet, Door 't heete weiland, in het blauwe riet, Ooit zoo een boschnimf lachen, was er ook Zingend een leeuwerik vlak bij, al dook Een voren op of dreef een juffer aan In 't blauw, al had ze bloemen uit het graan. Zulk lachen hoorde ik wel eens op een hei, Laat na een middag als een donkre bij Vertoornd naar huis raasde onder zijn vracht. De heuvels werden donker, maar een dracht Van geel en purper om de westerkim; Een nimfje gaat langs 't lage hout en slim Glinstren daar sateroogen, een geschuif Door dorre bladen, en zijn steile kuif Zie 'k voor de lucht gaan; dan klinkt stil gekeuvel En dan genietend lachen om den heuvel. Zoo als ze lachte zit een vogel lang, Een nachtegaal, streelend de lucht met zang, Met open bekje op een stillen tak, BNoven een boschvijver, het bladerdak Laat weinig nachtlicht door, er is geluid Ver in het bosch, maar boven alles uit Kweelt toch het zwarte vogeltje zijn slag.-- Zoo wolkte en welde van haar mondje lach. Zoo stond ze lang, toen ijlde ze al voort Op roode voetjes, wit zand werd verstoord, In haar blank kleedje en het gouden haar Daarover heen en met een ruim gebaar Van arme' en handen als een kind en schel Een uitroep, rinklend als een arrebel. Nu op het steile duin, zie waar ze staat, Tusschen het helm dat waait, om haar gelaat Wind en haarlokken, en een hooge val Van stroomgoud achter haar, alsof de hal Des hemels leeg liep langs vergulden trap, Onzichtbaar 't blauw van goud, in handgeklap, Uitwuivend linnen en een geelen gloed. Hoe eenzaam blijft de zee nu zij het land in spoedt. En nu haar tooverige tocht begint, Zoo drijft de maan den hemel in, de wind Steekt zoo op -- laat nu ieder zien naar haar. Want wie dit eens zag, heeft het lange jaar Vreugde genoeg en ook in wintertijd Ziet hij haar oogen nog. Ze huppelt blijd, Op maat schom'len haar armen als de ra Van 't schip in golven. En de wind loopt na, En zij loopt door het gouden zonlicht, nu In heete geltschers zand en dan waar 't luw Is. Binnen alle duinen waar zij klom, Heetten haar die valleien wellekom, En baden of ze bleef; stond niet een rij Van blauwe en geele bloempjes zij aan zij Geschaard, zooals menschen in een theater. Zij zeiden alle hare namen, 't water Komt daarbij in den mond, de geele nelken En vroolijke violen die de kelken Zacht bengelen doen door het grazig mos, En koude sneeuwklokjes bij kreupelbosch. Dat te vergeefs; maar eenmaal leek haar doel Een effen duinvijver, een vogelpoel, Die 'n zomerdag niets doet dan spiegelen Het kleone vee dat de lucht afweidt en Zich samen naar den stal beweegt waar ver Al zware rind'ren liggen en een ster Des avonds brandt; zoodra die avond komt, Dalen daar vogels in, het bijke bromt LAngs heuvelhelling en de flauwe echo Der avondzee komt door het duin, en stroo Wuift neigende. Daar stond ze nu en dronk, De lippen in 't hol handje, -- 't water wonk Met de wenkbrauwen waar de druppelk viel, In lichtgroen gras; nauwsluitend om den hiel Perste het water op, 't werd stiller weer En heel stil, toe sloeg ze de oogen neer En zag zich zelve. En een blijde schrik Verstelde haar, het werd een oogenblik Waarin ze niet dacht, vol van zoet gevoel Van dartelheid en overmoed -- en koel Lag nog de wel -- schroomend deed ze een stap En zag haar eigen blozen, voor een lap Weerspiegelend blauw als een rood robijn Op hofgewaad. Dat was voor 't oog festijn Om naar te zien: haar lippen krulden om, Ze knield' om zich te kussen in den kom. Maar toen vier lippen raakten en haar oog Zijn glans vlakbij zag lichten, toen bedroog Het water haar en vaagde rimpels in De wangen van 't beeldig kind, haar kin Ging dobberen in golfjes. Zij bleef stil, Geuldig wachten tot de breede ril Aan de oevers uitstierf. Van haar mondje droop Een kettinkje druppels, waar 't viel daar kroop Een bloempje uit den grond, een meizoentje. Zoo zat ze midden in bloemen, en ze Keek naar hunn witte kroontjes tot de plas Haar bleed weer stil hield, en het was als las Ze aandachtig letters van haar schoonheid; zoo Bewogen hare lippen tot ze bloo, Of iemand daar was opzag, wien ze kon Vertellen. Er was niemand dan de zon. Maar ui den vijver vluchtte een beekje heen, Water louter juweelig licht, een steen, Een marm'ren kei in 't beddingzand, laat kwik Los, zilver, dat fijn schittring geeft waar dik Riviergras is gewassen. Zwaar geblaard Staan jonge planten in de oeveraard, Het zijn de luistraars naar het zacht geschal Dat 't water maakt. Het springt met zwarten val En praat en babbelt lager in de schaûw. Klimpo en varens luisteren, maar nauw De hooge boomen, die zijn altijd vol Van zonschijn en van wind en 's avonds dol Van spreeuwgekwetter. Maar laat in den nacht Is 't water hoorbaar als de boomuil lacht. Als een wit vlindertje liep zij daar heen, Door bonte vlekjes licht, op 't witte been Bevend schakeerend. En toem klom ze af Waar het beekwater viel en monding gaf Tusschen twee weien, die het beide streelt. Daar staat een wilg, een wachter die zich beeldt, En kmen grove runderen den stroom Drinken des avonds, daar valt laat en loom Het loof af in November, daar licht loomer In vreemde maanden al de jonge zomer. Daar stond in 't engste hoekje van de wei, Tusschen wat elzen en een haag van mei- Doorn rood geknopt, een bloemkorf opgehoopt MEt versche bloemen, om den korfrand loopt Een slinger van seringen, 't lijkt gewicht Van bloemen, maar heel binnen in half licht Glimt nog een boterbloem. Mei had gezet Haar voet in 't weeke zand, en sleepte met Haar enkels 't klare water door de beek, Die 't spoor wegwischte; de oppervlakte leek Om 't voetje pret te hebben, in 't lommer Bleven spiralen spelen op 't water. Nauwlijks op 't land, daar zag ze in dien hoek -- Zoo ziet een kindje om de deur, wien koek Beloofd werd -- bloemen, en een korten weg Nam zij er heen en liep onder de heg Dat knopjes schommelden, en gooide dol Jublend den bloemkorf om. En handen vol Weer scheppend uit den daus, had ze een dans Door 't heele weiland; geen klaver had kans Zijn kluwens niet gesierd te zien, het stoof Van bloemen om die danste, een boom die 't loof Bezwaard van regen strooit, geeft zooveel tooi Niet aan den grond -- het leek ruischend gestrooi Meer, op den avond van St. Nicolaas Van gekleurd suikergoed, of als met Paasch Met bonte eitjes te verbergen gaat. Zij danste rond en heel de wei had baat, En ook de beek, want als een springfontein Die een kolom spuit, maar in drupplen klein Gemaakt wordt, zoo viel bij haar schouders neer Een vlucht gebloemte. En telkens wierp ze weer, De lucht blies ze open. Als een goochelaar Satijnen ballen gooit, die door elkaar Omhoog gaan, dat het oog kleurbogen ziet -- Zoo vielen ook veel bloemen in den vliet; Die nam ze mee en hechtte ze aan den rand Van landerijen, dat heel Holland brand Vat van vlammetjes. De schepezeilen Worden met weidegeur gevuld, en mijlen Ver wordt de bonte bloesem opgetast Door wind op ooftboomen. Maar 't is geen last. Toen legde ze zich moe onder de haag, Zooals een koejong, een kalfje, dat traag Zich op z'n weeke pootjes laat, haar kin Vulde haar handen. En toen viel haar in, En dacht ze lang hoe nu het mooi Meiwekr Bezig in stilte was. Zoo wordt een kerk Gesierd en zuilen die gewelven schoren, Met beeldjes volgebeiteld. In den toren Ziet men arbeiders in hun schootsvel staan; Men schildert ramen, legt den vloer. Wie gaan Op straat, hooren daar weinig van.-- Zij dacht: ''Zal ik gaan kijken of ik heb gebracht Den appelboom bloesem, of de oude broeimuur Den moerbei bloedig maakt, d'oude dorschschuur De wijnrank al omsluiert. Of zal 'k hier Blijven met water spelen, en plezier Met vlinders maken die daar in de poort Van 't weiland dansen. Of zal ik het soort Van vlierhout zoeken, waaruit ik een fluit Boor, om dan door den dorenheg geluid Te maken in het land hiernaast, dat kalven Weggaloppeeren: ik kan ook wel malven Gaan samen zoeken, ook de hazelaar Is zacht, elzen gezellig met mekaar.'' Zoo dacht ze, maar een vlinder nam de keus Al dansende, vlak voor haar kleine neus Knippend en wenkend dat het teekenschrift Der vlerken moeilijk leesbaar werd, gegrift Stonden daar runen en een duur geheim Dat men in Indië weet, het staat in rijm Op Oostersch roomkleurig tapijt. Heel wel Wist zij het ook, althans na een kort spel Van vingers, die toen ook wel vlinders leken, Had ze 'm in 't handje en haar oogen keken Met aandacht in het rode kooitje, geel Zat de gevangene en z'n stuifmeel Op hare toppen. Zij lag op den rug, Een knie boven de andere, en vlug Lazen haar lippen het. Toen lag ze lang Den hemel aan te zien, niet blij niet bang. Totdat ze òmging en haar wang 't koraal Van haren arm deed dalen, en ovaal Dien maakte van rond als een zuil. Ze zag Over haar hand die in de schaduw lag, Twee oogen en het lichaam van een vrouw Die lag als zij, ook languit op den dauw, In 't andre weiland in den schijn der zon. Haar stem was als het ooglicht, die begon Te klinken en het was als diamant: ''Ik lig hier al zoolang gij aan uw kant Met bloemen blij zijt, ja lang lag ik al Hier, toen het grijze ijs dien waterval Bijna verstremde. Ik heb in winternacht Menige maal omhoog gegaan, op wacht Gestaan daar op het duin, wanneer -- Die spotten zelfs bij storm in winterweer -- Ik 't roepen van den Triton had gehoord. Maar als ik boven was, zag ik het Noord Verlicht van ppolijs en nog helderblauw Als bij de winterevening, de kou Deed mij daar rillen in mijn tranen; dan Daalde ik weer en lag hier droomend van Lente en u -- totdat de ochtendrook Die op de akkers trekt, lichtte en ook Weer vogels vroeger vlogen. Toen heb ik Bloemen gezocht; gij hebt ze, eindelijk.'' Dat zei z'en zweeg; terwijl haar buurvrouw vroeg, En 't was als een schaar vogeltjes, die vroeg Heenzwieren door een dorpstraat en dan saam Gaan pikken op de steenen, deur en raam Zijn nog niet open en er waakt niemand Dan vogeltjes alleen -- zóó werd dat land Ook stil met al zijn halmen, aan zijn toom Knabbelde niet de beek, de wilgeboom Hield stil zijn witte blaadjes van geraas En voor zijn hol toefde een bruin duinhaas -- ''Hoort ge het mompelen wel van de zee, Ik hoor 't zoo gaarne, want het doet wel wee, Is 't niet, een weinig, en mijn zusters staan Hoog op de zon en hooren het ook aan, En zijn wat ernstig: hij spreekt zoo alleen En doet dat altijd, 't lijkt wel soms geween. Maar ik mocht toch zoo gaarne op de zon Naar zijn geluid hooren, hij was de bron Van wat wij wisten dat op aard geschiedt. Men kan van alles hooren in zijn lied, Omdat hij wolken kent èn lichte zon; Zoo hoorde ik namen waaruit ik me spon De wondre dingen zelf, ik was zoo blij Toen mijn beurt eindlijk kwam. Nu heb ik blij Duizende dingen al elks naam genoemd. Totdat ik hier kwam en uw mooi gebloemt En u vond. Wie zijt ge? Woont ge alleen, IS dit uw water, groeiden daar omheen Al deze bloemekinderen? Ik dacht Ze hadden allemaal op mij gewacht.'' Zoo zei ze en zweeg, en 't windeke voer laag Door 't bloemig loover van de meidoornhaag. En toen het zweeg, sprak uit den zonneschijn -- En 't was als een oud dorrpesklokje fijn, Als 't zomermiddaguur klept voor den boer -- Die vrouw: ''Mooi meisj', uw stem was als gekoer Van een houtdoffer die uit roet'gen eik Om 't wijfje lokt. Gij maakt de ooren rijk Aan vleiende geluiden; ik zou wel Zoo willen blijven luistren naar die sche;, Uw mond: die is gevuld met overvloed Van honing, meê voor bijen, bloemezoet. Ik zou wel willen naar dat klein paleis, Dat kuiltje in uw borst zien, paradijs Van bloed en schaduw die er speelt, zefier Die 't weiland inblaast, zal wèl blazen hier. Maar 'k zal mij liever van u keeren, en Terwijl ik u vertellen ga wie 'k ben, Niet naar u zien. Zie hoe dat wolkje bruist Daar boven ons en uitdampt, de zon huist AL in het midden van zijn blauwe straat En lacht achter zijn venster. Hoor, daar baadt Een jonge mosch zijn veeren in de beek, Daar verder plast een bont kalf in een kreek, En achter uit het bosch roept een koekkoek. Hoe stil is 't overal; het groen dundoek Dat om de boomen weeft, hangt roerloos, 'k wil Nu gaan vertellen van mij zelf, wees stil: Ik ben in 't midden van dit land geboren. Daar ligt een weiland wijd, daat kunt ge hooren Den leeuwrik zingen vliegend naar het blauw, De rundren grazen, lekkend blanken dauw En lijken als booten op stoom te drijven. En als de maan verrijst, jaagt witte wijven De wind de lucht in, nevel dwaalt heel ver Nog op het weiland, vangend d'avondster. Daar liggen in de zon de sloten, beide, De hooge hemel en de klaverweide ZIjnopen, en een vogel zoekt vergeefs Een boom er tusschen; daar is veel geschreeuws Van wilde eenden, want er vaart een stroom. Op zomermorgens zijgen daar de room Boerinnen uit de uiters, helder blinken De kopren hengsels, melkemmers rinkinken, Oorijzers glimmen met hun gouden schijn. Daar ligt de zee vlak naast, geen geele lijn Van zand ligt daar, het weiland maakt een lijst Vol grasbloemen en biezene, alleen rijst Een houten vuurbaak uit het water op. Dat walst er om heen zoodra van den top 's Nachts licht brandt en een donker zeilend schip 't riviertje invaart, elfjes met gehip Wit worden in het schuim om hoogen boeg. Toen ze mij baarde, want de schoven riet Die overbogen, zeiden het den vliet, En die 't de zee en die 't aan 't lichte meer, Waar op den middag het blank wolkenheir Statig verzeilt. Zoo hoorden het een visch En een zeevogel; dien dag was het lis- Bosch vol geplas en wuivend wit geveert, Meeuwen en grijze reiger, die weerkeerd' Des avonds naar zijn boomnest. Op zijn reis, Zag ik zijn vleugelslag uit het rijs, Mijn wiegekamer. Nog weet ik het wel. Mijn moeder was een stroomvrouw en wen hel De maanschijf hing te prijk, dan zag ik hoe Zij op mij kwam, een hooge vrouw, en toe Mijn oogen sloot met een zacht handgestrook. Die was zoo zacht als wilgbloesem en rook, Alsof de rozen daar haar morgendrank Hadden vergoten, heel den nacht was klank Van citherspel niet van de zee, misschien Was 't wel mijn vader, 'k heb hem nooit gezien. Daar groeide ik en leefde als een klein lam Dat naast zijn moeder huppelt, 's avonds nam Ze mij dicht bij zich als een wollig schaap, En hoord' ik haar lang kloppen voor mijn slaap, Terwijl ik uit mijn warme woning keek Naar den gezichteinder waar wel een beek 's Nachts schijnt te stroomen op den onderzoom Des hemels, donkerblauw; als in een droom Schijnt hoog gegroeid riet heen en weer te wiegen, Met schaarse starren barnend als vuurvliegen. Maar toen er herfst kwam en de ooievaar Heenvloog, het gras voor 't laatst versch groen was, maar De lucht vroeg koud en 't water donker werd, Toen gingen wij ook heen waar in de vert' De reigers nestten in de hooge bosschen. Daar heerschte een stil vuur op stammen, rosse Bladeren fladderden af in 't mos, 't Getakte kraakt', harsappels drongen los, Terwijl de wind opflakkerde de vlammen. Daar liepen wij tusschen de natte stammen, En zagen hier en daar een witte vrouw Al dwalen zooals wij; als van herfstkou Het water in den stroom rilt, dan begint De groote trek van haar die zomerwind En zomerzon beminnen. In den nacht VAren ze heen, al wie den zomer wacht Hielden bij stroom en vijver. Op de hei Komen ze samen, daar zijn saters bij En d'elven met hun koning Oberoon. Titania is ook daar en haar kroon Van spinwebdruppen flonkert in de maan En in haar oog, licht in juweel, een traan. Zij zegt daar alle nimfen een vaarwel, En kom hier weder met nieuw waterspel, Wij allen hebben u zoo lief gehad. Zij kust mij, lang zag ik op 't heipad Nog naar haar om, zij zat er in een drom Van gnomen, op een heuvel, die de trom Speelden droefgeestig en de sombre luit; Wij hadden op den weg het bont geluid Van pansfluit en den rinkeltamboerijn, Een sater droeg een ton geroofden wijn, En nimfen door het woud goudschalen vol Van blauwe trossen, dat de schapewol Van hare vachten gemorst druifnat dronk. Mijn moeder riep me, als het woudgeronk De bergen door dreunde, een rotsravijn Den wind en dor geblaarte doorliet, pijn Deed hagel het bloot lijf, den voet steengruis. Totdat wij waren waar in zijn hoog huis De zuiderzon woont als een gastvrij heer, De zoldring laat blauwe tapijten neer, Geplant staan marmren zuilen aan de wanden; Rozefestoenen uit de bloemelanden Schom'len er tusschen met een traag gezwaai, Hij vult des daags met goud zijn hui, gewaai Maakt hij op blauwe meeren en gezwier Op bergen, van pijnen en populier. Mijn woning was een geeleroze struik, Een marmren vaas met ooren en een buik Verschool met mij de rozelaar, een pad Van goudzand lag daar langs henen naar stad. Daar kwamen bruine kindren op bezoek, In d'ooren gouden ringen, purpren doek Om 't hoofd, en jonge moeders vol van borst, Een monnik barvoets, beedlaar met een korst Oud brood en ezels met een rood schabrak, Bonte soldaten en een doedelzak. De lucht was heet in 't roosboschje, ik zag Droomrig die schelle menschen waar ik lag.'' Dat zei z', en Mei zag met haar als een kind, Dat vliegers hoog ziet staande in den wind, Van bont papier. Het was juist een verhaal Voor 'n warmen middag en voor vrouwetaal. En 't was alsof ze aan haar oude woorden Bleef denken toen ze nieuwe zei: ''Naar 't Noorden Keerden wij weer toen jonge bladen kwamen Aan d'oude boomen; met ons trokken samen Reisvogeltjes, kanaries en de vink Die hier ook woont: daar hoort ge zijn getink.'' Ze zei 't maar hoorde 't zelf ter nauwernood, Toen nam ze hare handen uit den schoot En stond op als een blank rund uit de wei. En zoo sprak ze, maar ag heel ver voorbij De stille boschkruinen waarin iets wits Blonk, 't was een loandhuis of een torenspits: ''Voor wat ik u nu nog vertellen moet, Is deze wei niet noch dit licht: de gloed Van den meimiddazag zou de tranen droogen, Die schreien zouden uit uw milde oogen, Die bijna schreien nu 'k van schreien spreek. Gij leeft nog lang, misschien vindt gij mijn beek Wel weer, wanneer een witte wintermist Nog eens het woud hult en gij u vergist Hebt in de paden. Loop langs 't water snel, Gij hoort het in den mist kabblen heel wèl, En vindt me in nevel; ik maak u zoo bleek Als 't water is, benee den mist, der beek.'' Toen werd de lucht en 't zonlicht dof en droef, Terwijl ze heebging; alleen werd de hoef In 't weeke gras gehoord van een groot paard, Dat schrikt' en ronddraafde met lossen staart. Zij klom tusschen de stammen waar het bruin, Dood, jarig loof lag; en verdween op 't duin. Er ligt in elk ding schuilend fijne essence Van and're dingen. Daardoor wordt een mensch Als een piano, zóó dood, maar besnaard. Nu eens rilt één snaar, dan d'âar, naar den aard Van elk geluid buiten, soms te gelijk Heel veel. Dat maakt ook een stil arm mensch rijk -- Rijen gevoelens staan bij hem in slaap, En worden wakker terwijl hij van knaap Oud man wordt -- Ach, er stonden veel zich dood Te droomen, tot met hem hun leven vlood En 't al voorbij was -- 't lijkt in oude sprook Betooverd slot, dat klimop en huislook Verborgen; binnen is het stil, de wacht, Pages en vrouwen zijn in slaap gebracht. Maar als een prins komt en zijn tooverwoord Spreekt, dan ontwaakt en wijkt wijduit de poort, Dan liggen kamers open in zonlicht, En wandlen daar die menschen opgericht. Zoo is een menschenziel, waar elk ding kan Elk ding oproepen uit den doffen ban Des slaaps, laat het maar luiden als een schel In zijn voorzaal, of bij de waterwel Heel ver verschallen uit zijn diepe bosch. Muziek lokt van een ziel muziek weer los, Die treedt in wondere gedaanten uit De zielepoort, zoekend dat lokgeluid. Zoo traden bij dit kind, terwijl 't verhaal Verluidde, beelden in de spiegelzaal Van hare ziel. En onder hen geleek Zij zelf te loopen, schreiend en sneeuwbleek. Dat werd betoovering van droefenis, Zij voelde voor het eerst dat zoet gemis Van vreugde, en de warme tranenbron 't Hart overstroomen; dan verdwijnt de zon En is er spel van nevel in de ziel, En zacht maanlicht en traag rijdend gewiel Van lichte golven in een zee van wee. Zij voeld' het led zacht opzwellen en dee De oogen dicht, dat het niet breken zou Voor 't zonlicht als een bloemknop voor den dauw. -- Maar zooals kinren en ook menschen zijn Hun droefheid is als 't kind dat moeder pijn Doet als ze 't baart, en dat toch sterft -- zoo ook Ebde haar leed weer heen. Het leek de rook Die van de schouw trekt en ook beelden maakt, Tot waar de wind hun teere hulsels slaakt. En Zefirus zat nog in 't struikgewas, Daar liep ze heen, hij oefende zijn bas- Stem, maar hield in toen hij haar zag, En stak een hand uit, en zei met een lach: ''Blijf nu niet hier, mijn stem is nog te ruw Voor ooren van dat parelmoer. Voor u Wil ik een lied maken zoodra mijn keel Geheel ontdooid is, nu zal ik dit geel Bloemklokkenspel doen spelen.'' Zoo zei hij En schudd' een boompje, toen vielen op Mei De gouden regens. Zelf nam hij er bij, Zacht bij den groenen steel, lichte papaver: Die woei daar nog niet lang tusschen de klaver. Dat werd een mooi tuiltje van geel en rood, Hij schikte er pluimgrassen bij en bood Het aan -- ''voorkransen heb ik nu geen tijd, Ik moet nu zingen.'' En hij gaapte wijd En zong -- en zij bleef luidkeels lachend staan. Toen keek hij boos. Toen is ze heengegaan. 't Was na den middag. Van het woud ging uit Een zachte adem dampend zongoud, luid Zongen de zangvogels en vlogen onder De boomkruinen; zij zag het van een vonder Hoe ze heenwiekten over 't beekkristal: De blauwe gaaien op den groenen wal, Waartegen 't beekijs plaste en het schuim Als kleurig druipsteen bleef, in wilde luim Witzwarte eksters die den dag uitvechten, En van een eik afzwierend de goudspechten, En 't kleiner boomvolk: roodborst en de mees En geele lijster en wie nimmer heesch Wordt, regenroeper. Alles zat heel stil Zoodra ze voortrad, oogen keken schril Van takken waar twee duiven in hun tooi Op schommelden, er daalde een sprietje hooi. Zij was als een wit beeldje toen ze ging Een lage laan in, waar de schemering Nooit optrekt. 's Morgens smelt er koele damp Uit dauw, en 's middags brandt de geele lamp Van 't licht er nevelig. En waar de laan Stuitte op akkers die in breede baan Lui lagen langs een helling, zat ze neer. De hemel was in wolken als een meer Gevat in rotsen. Die zwollen omhoog Heel ver in 't Oosten waar de ronde boog Ligt van den horizon. Een doffer vuur Als 't rood op Alpen in het avonduur, Gloeid' op die sneeuwbergen. Bewegingsloos Zat zij, er zat een vogeltje een poos Dicht voor haar op een berketak te zwijgen, Begon opeens te zingen dat ze 't hijgen Kon zien. Dat orgeld' in de lucht heel luid; Om 't vogeltje trok gouddamp het bosch uit. En 't was vijf uur, en een zwaar akkerman Zag zij in 't zwart staan in den grond, moe van Zijn dagwerk, leunend op zijn ijz'ren spa. Hij zag nadenkend een span paarden na Die 'n ander door de voor dreef, en juist om Aan 't eind het logge kouter wendde; 'n drom Van zwarte akkervogels vloog daar op. Hij vaagde met een roode doek een drop Van zweet af, mompelde, en werkte weer; Goudvlokken sneeuwden op zijn werkpak neer. En heel ver uit het bosch kwam fijn gerucht, Wielen en stemmen, tripp'lend op de lucht. Daar was een weg belegd met versch geel grint, Waarlangs een houthakker zijn dorpje vindt; Maar achter het geluid kwamen gegaan Eerst kind'ren met helroode jurkjes aan; Die droegen tusschen zich bloeme-guirlanden. En groot're meisjes in het wit, de handen Gestrengeld, op het gras onder de sparren. Daarachter op den weg de boerekarren, Die geel stof sponnen van hun raders op. Het was een bruiloft; zooals een speelpop, Met kanten en juweel mooi zat de bruid Hoog boven 't stuiven en de bloemen uit. De paarden gingen stapvoets dat tuigschellen Rinkelden, d'akkerman stond ze te tellen En zwaaide met zijn pet: toen klom 't gepraat Tot een hoog juichen op die geele straat. En toen ze traden uit het groene woud, Begon de zon in het gewrongen hout Van karresnijwerk stil te glanzen en In kop'ren bussen op de raderen. Zoo schoof de stoet voorbij in dichte trein, 't Geraas verflauwde, menschen werden klein, Alleen bloemkleuren glansden zichtbaar, 't wit Der meisjes, en van paarden 't staal gebit. En midden op de glooijing lag in 't licht Een vierkant veld met bloemen, opgericht, Van bekervorm. Ze maakten met elkaar Een tafel, klaar voor 't drinkgelag, en waar De gasten nog niet aanzitten. Vol wijn Staan al de kelken, dungesteeld en fijn Geslepen. Tulpen waren 't rood en geel. Rondom, de hyacinthen forsch van steel, De sombre bloemen donkerblauw getrost. Hakhout op zode'omsloot ze, zwaar bemost, Daar hingen, zooals onder zee in 't bosch Kooraalboomen, nog doode bladen los, Verbruind. Daarin scheen nog de zon vuurrood, Maar in 't gebloemte ging de kleur al dood. Ook lag een dorpje in dat dal, waar rook Fijn wemelde om heen van schouwen; ook Dat zag ze. Glans maakte de zin in blauwe En roode pannen, uit de straat was 't flauwe Gerucht hoorbaar der zwarte smederij, Het ijzer klonk onder de hamers, zij Hamerden in cadans de spranken vuur. De straat was leeg, ze zagen aan deur twee buur- Vrouwtjes staan spreken en een zwarte hond Rondloopen. Onder groene linde stond Een oud man in de westerzon te zien, En achter 'n huis 'n vrouw onkruid te wiên. Toen ging een schooldeur open en daaruit Kwamen een stoet van kinderen, geruit Droegen de meisjes boezelaars, geklos Van klompen en jongensgeschreeuw brak los, Twee vochten er, de rest stond er om heen; Tot meester kwam, toen gingen ze bij tweên En drieën huiswaarts, broertjes hand in hand. Zij zag ze hier en daar over het land En brugjes gaan en langs een lage heg, En door de dorpsstraat, waar ze plotsling weg Doken in 't huis, geborgen onder 't dak. Toen was 't weer stil behalve het klikklak Van staal en uit een stal dof koegeloei. Ze kon ook zien hoe in de dorpstraat woei Tusschen de huize' een boschje van seringen, Een duivenpaar vertrok op witte zwingen Het zwerk met vlerkgeklepper in, en zwom In kringen voor den steilen hemel om. En toen ze 't al gezien had en de klok Bonde, de lucht beefd' uren ver, vertrok Zij ook en liep door weien een lang end, Waar 't gras vol lag gestrooid van schitterend, Nat diamantgruis. Met gestraalden baard Raakte de zon de donkerflonkende aard En lonkte stil oogglanzend. En een stad Van roode en witte steenen lag daar, zat Van zonlicht, dat kwam door granieten poort De glazen straten binne' en vulde boord Ze vol. Stond ik niet zelf in avondwind Vol hooigeur, daar, en zag ik niet dat kind Buiten de poort onder de beukenboomen? Ik twijfel...ging ze soms tusschen mijn droomen Mijn oog voorbij met scheemrend droomespel, Een slaapschaduw. Neen neen zij was het wel. Kust' ik u niet vaak vaak, mijn zoete Mei, Waar 't water aanden weg voorbij stroomt, bij De blauwe wilgen. O gij waart het wel, Uw wangen waren zacht als poezevel En als een schelp sloot uwe mond de mijne; Mijn bloed de zee daarbij, gij waart mijn kleine Scheepje dat danste op mijn borst die 't droeg. Gij leekt zoo vol geheimen en ik vroeg Ze u en las z'en voelde ze in damp Van warmte uit u wellen. Welk een lamp Waart gij mijn handen, ik bij u de bij, uw zoete honing purend, zoete Mei. Soms is het als ik 's avonds laat vermoeid Tracht in te slapen, dat dicht langs mij vloeit Uw zachte adem en uw stroomend haar. Uw oogen zijn twee stille vlammen waar Mijn hoofd ligt op mijn peluw; terwijl ik Indroom, blijven ze branden liefelijk. Als toen ge kind waart en om uwen voet Bloemgeuren walmden en dat licht gebroed Der wolken m' over 't hoofd voer, als de maan Ontluikte, Phoebus' bloem te rust gegaan. Ik zat bij u als bij een kleine wel Van levend water, waar 't rood elvenspel Te zien is op den geelen zandgrond en 't Omhoog komen van bobbels kristallen. Gij spraakt heel stil en veel en gaaft m'een schat Geheimen dien ik bergde bij me in stad. Gij laagt op mijne armen, mooi warm wicht, In 't blonde haar 't rood welriekend gezicht. Gij maakte uw lippen als een kersje rond, Ik at zoovele kussen van uw mond. Gij vluchttet uit mijn arm maar 'k greep uw hand, En nam u mede door mijn eigen land. Het was niet heel ver maar het leek toch lang, Want het was avond en er kwam gezang Diep uit een dal waar menschen woonden, vaak Stonden we stil en luisterden, hun taak Was af, zij blijde -- er kwam ook wel Een zwarte vogel door de lucht, heel snel Verschietend boven de gezonken zon. En onder 't kreupelhout praatte een bron Stil voor zich heen, een kind, en toen hij zag Ons luist'ren, werd hij heel stil, maar een lach Ritselde nog van verd're wateren. Ook zagen we een nestje, waar de hen LAg naast het haantje, de oogen toe en veer In veer -- maar verder haastten we ons we$ecirc;r. Totdat we kwamen waar de roode bloei Van een meidoorn de nacht vervuld'. Er woei Geen wolkje en de geur hing vol en dicht Om alle takken. Hier verschool 't gezicht U duisternis en klommen wij door 't zand In een diep dal, stilzwijgend, hand aan hand. En hier was alles wonder, 'k wilde wel Hier eeuwen zwerven of een zilv'ren bel Hiervan altijd doen luiden in dit land. Ik lag daar neêr, zij naast mij. Uit mijn hand At ze als brood de kussen en ze boog Zich over me als een moeder en bewoog Haar oogen niet weer heen terwijl ze zei: ''Mijn mondje regent kussen en jij, jij, Dorstige jongen, vraagt maar altijd meer En nog meer druppen uit dit wolkje. Keer Nu naar uw stad'' -- ik zat en wachtte lang, Mijn hart bonsde, ik had haar zachte wang Tegen de mijne -- tot ze fluisterd': ''elke laan Logt noodend open, laat mij hier nu gaan En zoeken wat daar geurt en wat daar blinkt; Hoor hoe de nachtegaal in 't boschje zingt, Waar al de bloemen staan, de volle kelken, Een feestdisch in het grad, en over elken Roemer verschuimt de geele zoete wijn.'' Zij leek dien al te drinken toen ze mijn Vingers liet varen. 'k Stond een lange poos Te zien hoe ze in 't boschje meen'ge roos- Kelk en violen leêg dronk, die daar blauw En rood gegroeid stonden in 't schemergrauw. Toen vond ze, 't was op 't hoogste van een kling Van onbegroeide heiheuvels, die 'n ring Van wallen en verschansing maakten om Het heikamp, een ondiepe kuil, een kom Vol donk're erika, nog onbebloemd. Ze joeg een bij op die er hong'rig zoemd' Om honing, stapt' er in, verdwijnend voor Het roode hemelvuur dat er onder door Haar armen gloeide. En daar zat ze neer Met wijde oogen naar de heen en weer Schomm'lende spruiten van het gras te zien, Die op den rand geen weerstand dorsten biên Aan 't luwe avondluchtje dat langs vloog Op transparante vlerkjes en bewoog De grasjes en zelfs heel verwonderd was. Zij zag hoe heel langzaam het blauwe glas Van 't uitspansel besloeg met duisternis, En van het rood alleen de heugenis Bleef leven aan den opgeblazen zoom Van een rood wolkje -- overdag was 't room Geweest, nu leek het een violenbed, Heel alleen liggend maar doortrokken met Een heerlijk paars licht, in verlaten gaard. Beneden wortelden in lager aard Bleeke abeel en berken, wier gefluister Trild' op de helling. In die boomen huist er Een wonderlijke schrik voor schemering En voor elk windje dat hun loover ving. O er was veel te hooren op dien stond, Benee stapten kromme kabouters rond En haalden uit den grond hun oude boeken. Zij zijn het die des nachts de steenen zoeken Waar eens druïden spreuk en medicijn In griffelden tegen de hartepijn Van jonge helden. Ook nu was de slag Can 't houweel hoorbaar. Toen in 't west de dag Geheel dood was, traden de jonge elven Hun ondergrondsche huizen uit, daar delven Des daags ze gangen en een donk're mijn. Mijngraverslampen zetten ze, wier schijn In 't gras smaragden zalen maakt. Daar zit Met perkamenten schrift en in geelwit Gewaad, een elf den nacht uit en studeert Geneeskunst, wat de jicht heelt, wat regeert De pols en 't hart. Langs hem gaan met gelach De elven meisjes dansend, dat een vlag Hun wapperend gewaad lijtk. 't Wuifde zacht Bij 't schuiflen om den heuvel in dien nacht. Maar in de vert' bewoog een flauw geschreeuw Het zijden luchtgewaad. Uit oude eeuw Reden er heksen om den horizon. Ze dragen kleine kinderen: Mei kon Het martlen hooren en het sneeuwgedruisch Van sleepgewaden bij haars vaders huis. Daar kwam de maan en als een admiraal Voer ze den hemel in, die, zelf in 't staal, Voor op de plecht staat achter 't gouden schild. Wit zwellen zeilen op het blauw, het zilt Ziedt en verteert in sprenkels fijn zeeschuim. De vloot van sterren week weerzijds en ruim Lag daar de heerweg -- als wapenheraut Stoof 't wolkje voort, het droeg de kleuren goud En wit van zijn meestres, en een bazuin Leek hij te blazen van roodgoud en bruin. Wie kan den glans verdragen van die zon, Wanneer zij naakt, witgloeiend staat? Mei kon Het niet en droomde in. De maan bezag Den ganschen nacht haar met een gouden lach. En in de trillende scheem'ring van het woud Raakten twaalf kleine ridders telkens 't goud Dat van de maan door zwarte takken brokkelt, Eerst zijn het lange snaren, de wind tokkelt Ze klagelijk, diep in den zomernacht. Ze dalen zich strekkend op donkre dracht Van't woud en breken in goudsplinters fijn, Die raakten nu in 't woud twaalf ridders klein. Ze droegen witte mantels, wit tricot, Baretten wit gestruisveerd, stapten zoo, De maan glom in wapens, den heuvel op, En schaarden in een kring zich op den top. Dat zijn de twaalf nachturen die daar staan, Ze zien zoo teer naar 't kind der ronde maan, Als 't spel van kindren staan z'in kleinen kring. Om beurten gaat er een en breekt den ring En laat de andren wakend achter, hij Treedt snel het woud en wijde wei voorbij En klimt de trappen op in ouden toren, En luidt en slaat zijn uur, zijn makkers hooren, En zien zijn witten mantel boven 't woud, Die glanst er als ivoor in 't gul maangoud. Zoo stonden twaalf ridders dien gulden nacht En hielden trouw om kleine Mei de wacht. De maan scheen onbeweeg'lijk, in het rond Stonden zij stil, hun degens in den grond. - Herman Gorter Mei Boek II Nu staat er midden in het land een dom Van zuilen die ìk stapeld' en rondom Buigen zich popels en de treurcypres. Het groeit vol leliën, er hangt een tres Van rozen af aan elke schacht, een rij Van kinderen zit en zingt zij aan zij, Roodwangig op de treê met open kelen; Een orgel hing ik aan den wand te spelen En binnen zette ik een meisjesbeeld. Ik was de een'ge priester, al die weeld' Had ik, ìik woonde er, met mij niemand. Heel eenzaam was om 't heiligdom het land. 's Nachts waakte ik in de blauwe tempelschauw Heel vaak, de tempel waadde in zee van dauw, De maan bevloog den blauwen hemelbrauw, Dan gudste er tusschen kolommen dauw Muziek, zijn 't vogels, zijn het vlinderen, Klapwiekend muzikale vleugelen? Of zijn 't fluweele voetjes van mijn Mei, Die om den tempel treedt dat daar de rij Doodengezichtjes, bloemige viool Droomerig knikt en heel de bloemenschool? Of was 't misschien de lucht die klanken gaf Door wind en bloemgeschommel en den draf Van Mei die om den tempel liep te spelen. Maakt niet de lucht ook zoo uit vogelkelen Geluid, en drijft uit takken van den boom De wind niet lichte tonen en de zoom Van 't kleed, ruischt ze niet 's morgens over 't veld -- Muziek komt uit luchtwemeling geweld. Hoe kon ik ooit verlaten waar mijn ziel Duizeld', het licht ver van mijn oogen viel, Mijn oog en oor werd als de groote hemel Boven de zee met al haar waterwemel Van prisma's kleur en van muziekballons Opstijgend van de baren, en van dons Geplukt uit golvevleugels? Waar de nacht De aarde sloot, den hemel openlacht' Uit sterren wit spruitend met klaar gekijk, Maar zwijgend, naar het zwarte rijke rijk Der aarde, waar de bloemen met een zucht Geboren werden in de donk're lucht, Het nachtegaalgeklaag luid uitjuikte Boven de bloem, die pas zich uitluikte? Ik wist niet dat dit alles was zoo mooi. Zoo staat ook wel een meisje vol in bloei, De bruigom loopt om haar en streelt het haar, Zijn spitse ving'ren door haar gouden haar: En loopt onwetend heen en zoekt in spel Matheid en slaap. Dan treedt op zijn drempel Een bloot beeld: onder 't witte bedgordijn Glijden er blikken en een woordetrein Dat's om te weenen, want de mijmering Over een ding, is teerder dan het ding. Zoo hoor ik ook terwijl ik speel, heel ver Van over de velden komen als schemer Van woorden, als ik slaap droomen rondom: Daarom, mijn jonge zoete zuster, kom. Kom nu mijn jonge zoete zuster, kom, Te lang suisde de zeis al rond ons om, Kom blonde zuster uit ons zonnig koren. Want hoor, o hoor, daar ver weg is gebore Zonoogig kroost, het reit al en draagt om Muziek en wierook, zoete zuster kom. Zie ik wil nu zoetklinkende schalmei Hernemen, geef uw hand en sta me bij, Leer dansen met mij heen uw roode voeten. Daar staat de tempel. Rijzen en begroeten Ons als die kind'ren al? Ze lijken bloemen Zooals ze wieg'lend geuren, hoor, ze noemen Mijn naam en d'uwe, blijf nu bij ze staan, Gij zelf een bloem, en laat mij binnen gaan. Hoe stil is 't hier. Een blauwe schemer stijgt Uit 't zuilwoud, zonlicht glijdt, het boomloof nijgt. Maar nu zal 't orgel spelen en er zal Eerst muziek drijven, dan een waterval Daveren doe: zoo staat over de bergen Amerikaansch bosch, de boomstammen tergen Elkaar om 't hoogst, de blauwe lucht beoogt Verbaasd de golven loof om 't jaar verhoogd, Daar drijft in effen vlak en bed rivier, En spiegelt rots en boomen, het boschdier Drinkt van het drijvend nat als die stroomstraat Begint te glimmen van den dageraad. Ruischende gaat de stroom door 't riet dat fluit; Dan breekt en knakt hij om en dondert uit Boven afgronden, en hij duiklaart om En staat als tamboers roerende de trom. Zoo zal dit lied liggen, dwars door het land, Een dorstig volk zal drinken aan zijn kant. Mijn ziel vliegt uit en waadt in eenzaamheid Door een blauw wolkenmeer van vroolijkheid, En slurpt de blauwe lucht als zoeten wijn, Aetherm gemengd met eeuw'gen zonneschijn. Mijn lijf dwaalt zielziek om en roept zijn bruid Die fladdert eenzaam boven wolken uit, Dan zingt het dronken dwalend dit hooglied, Gij allen hoort het -- maar zìja weet het niet. Schaduw slaapt langs de bergen, het bazalt IS droevig, en de bleeke bergbeek schalt; Nachtwolken varen van den hemel heen, Daar is het stil, op aarde weent alleen Die ééne berg, de lucht is zwaar en moe. Rondom staan andre bergen en zien toe. Mei zit daar, juist ontwaakt, een paarse vlak Van wijn op 't slappe kleed, een wingerdtak Naast haar, de lichte blauwe oogen lachen Als half in slaap. Maar daar spant aan zijn wagen De zon, als bladerige klimop rijst Rooskleur.de heemlen langs, starren, verijsd In 't blauw, versmelten. In haar hart komt in Der menschen mooiste slaaf, herinnering. Hoe vaak ze nu al luistrend heeft gestaan Naar 't eerste vogellied, wanneer de blaan Schrikachtig opfladdren voor morgenwind, Zwaluwgevlieg en 't bijgegons begint. Hoe dan de lucht zoo drok werd, dat zij nauw Meer ééeen geluid hoorde. Zie nu hoe gauw Die eerste vogel vliegt, het water druipt In kleuren van de rots, de druppel sluipt Langs een gebloemd kruid, met zijn zilverstaart Slaat een forel de beek die met een vaart Vervalt, o die is altijd slapeloos. Hoe trilt haar hand nu en begiet een blos Haar bleeke wang, de helling van haar borst Zwelt en spant uit de wa met wijn bemorst? 't Was gistren in de avond, toen de sterren Als lichtkronen omhoog hingen, en verre De laagste stonden, gearmde kandelaars. Toen zat ze hier ook en hoe donker paars Was 't woud, hoe stom-stil -- toen begon op eens Een stem te stijgen als fontein die ééns In 't jaar maar springt en dan zijn wachtend water Lichtvroolijk maakt en 't eigen uitgeschater Geniet; zoo was die stem en zij werd bang En droef te moe, want het leek toch dat lang Die stem iets miste -- toch was ze als een schat Van edelsteenen aan den dag, als wat Arm man alleen bezit en het bewaart En 'snachts er heengaat en het graaft uit d'aard' En weent er op en kust het en begeert Het fijn te gruizen in zijn vuist; verteert Van liefdewellust het. Nu was 't als klonk Er ramm'lend geld, mar dan weer of een schonk Flonkende wijn uit gouden kan, des nachts, In een groot bronzen koelvat. Onverwachts Was 't uit geweest en had alleen de maan Geschenen. Maar nog lang had ze gestaan Met drinkende ooren en de beenen stil/ Tot ze de stilte merkte en een gil Gaf en heel bang werd. Maar toch was allengs Vreugde gekeerd, geroepen door den wensch Het weêr te hooren, -- troost de mijmering Over een ding niet zóó wel als het ding? Ze had een vaart genomen en was af- Gesprongen van de rotsen en een staf Van wingerd had ze zich gebroken; toen, Van d'avonduren tot den stillen noen Der nacht, had 't hout gekraakt, de beek geplast Van hare voeten, en het leek als was 't Bacchantische Maenade op de paâeen Van het zwartdorre rotsgebergt'. De maan Had haar uit schaduw zien opdagen, dan Was ze gaan zitten in het licht en van Afmatting hijgend had ze nagedaan Die stem, maar weenend had ze in doô blaâeen Het hoofd gebogen, want ze kon 't zoo niet. Dit denkt ze en terwijl ze denkt, begiet De zon de aard, der aarde hovenier. En roode bloempjes met licht kleurvertier Weerschemerden de stralen, 't held're gras Golfde als vrouwehaar, het hooge bosch Begon den wind te wiegen als een wicht Dat klagend gegaan slapen, d'oogen dicht Nog, wakker wordt en voortklagt, ritseling Maakte het weldra blij en bladwuiving. En roode wolken dreven als zeewier Heene en weer, bewegelijke schier- Eilanden van den zon'gen horizon. De aarde lag te dampen: een gloedbron Wier ope lippen wellust uitwazen, Geelige hette. Maar de stroomvazen Vergoten rijkelijk, Donau en Rijn Vergieten zoo water en koelen wijn. En wind blies aan der aarde aangezicht, De wouden op de bergen opgericht Trilden, moe stof van porfier en graniet Vervloog, het gouden schuim van de bergvliet Vloog mee, maar binnen elk groene dal Voelden hem noch de bloem noch de beekval. Zoo werd de hemel vol van windlawaai, En vogelkelen vol van stemgeaai Schalden als beken mee, als beesten sprongen Rivieren uit hun holen en hun longen En monden gromden. Maar de zonneschijn Vulde haar oogen, die maakt ooren klein. Haar oogen werden grooter, en een gloed Vlamde haar hals en wang, het roode bloed Ruischte, ze hoorde het ter nauwernoo. De wind kwam op haar als een liefdeboo Met zalven en reukwatergeuren, zij Rook welk den wierook, liet hem toch voorbij. En om haar hoofd vingen gedachten aan Te zwermen als een bijzwerm, maar verstaan Kon ze de een niet door den ander; zóó Gonsden haar ooren dat het was of flauw Veel lippen voor haar oor stonden en of Elk woord haar blozen hoogde zoet en dof. En 't was alsof die zoete woorden in Haar voeren en in rij maar zonder zin Rondgingen zooals scheepjes, op haar bloed, Haar heele lichaam rond, in overvloed Van hartewarmte. En ze voelde niet Of ze van buiten kwamen als een vliet Die uitstroomt in een meer, of of een bron Ze uit haar zelve opspoot in de zon. Maar voor haar oogen lichtte alles fel En tintelde springend zooals een schel Van zilver die geluid wordt, en het zwol Met trane' en nevel hare oogen vol. En ze viel achterover, van den steen Vielen de wade en haar haren heen Lust en verlangen en bevrediging Speelden en streden in haar onderling. Zoo lag ze midden op de wereld, 't was Toch of ze in zichzelf een wereld was. Zoo lag ze lang, en in haar keerde weer Kalmte, zooals de zomer na onweer; Een vrouwehart is als een zomerweide Waar koeien grazend droomend, tusschenbeide Grazen ze niet en staan met stillen kop. Zoo waren haar gedachten, ze zag op Naar 't blauwe hemelwaas, haar heele hoofd Droomerig warm en rood als zomerooft. Alles was rondom stil, de middagzon Flonkerde, stilte gonsde, een bij spon Zijn dunne vleugels, en het wit zonlicht Droogde zijn stralen op het rotsgezicht. Zooals de wolken na een winterdag Treurende gaan, hoewel geen luchtgeklag Gehoord wordt waar het ov'ral stil is -- dan, Terwijl er sneeuw valt hier en ginder, kan Ik soms een enk'le wolk blosrood zien worden. Lachende reist die in tusschen de horden Huilende wolken -- zoo waren de riffen Van zonverlichte bergen die in effen Glooiingen hoog liepen, blauwend en grijs. Daarop verscheen midden in het sneeuwijs Van blakend stof en rots, blank-rood lichaam Van een jong God, zijn voeten liepen saâm Vooruit om beurten, om zijn hoog hoofd woei Het bossig haar met zonvonkengesproei. Er lag om nek en hals een keten waard Van goud, zijn neus blies adem als een paard. Hij leek een zon maar rood en lief'lijker Dan de zon zeld, met rood licht als de ster Van Mars in den midwinternacht, toch gaf Hij door zijn eigen licht geen schaduw af. Hij liep neurieënde, de lucht werd gek Wanneer hij ademde en met een trek Zijn longen vulde dat zijn borst opzwol. Dan blies hij uit en maakte zelfs stof dol Van tinteling, de heele hemel hing Te wachten -- tot hij gaande aan te zingen ving: Waar de wind is en eeuwig geruisch Van het water om Wodans huis, En de duisternis Verglinstert het sterrengruis. Waar laat in den nachtorkaan, Wasblank in de wassende maan, De godessenschaar Om het brandaltaar Reidanst bij den Oceaan. Waar onweerende wind zoo waait Dat het boombosch valt gemaaid, Waar de donderkoe loeit, Maar omhoog weer groeit Het pijnwoud door Wodan gezaaid. Waar Aurora haar kindeke windt Straalkrans die den nacht verblindt, En met tinkeling En met rinkeling Het lichtend te loopen begint. Daar woond' ik eens, wee mij, o mij, Toen droomde de jonge Idoena bij mij Met de voetjes bloot In het rozerood Van de dunne donzige wolkensprei. Wie bracht aan Wodan en Freya de schaal, In goud toon roo wijn, aan het godenmaal Naar de Wodansrots, Waar in koningstrots Zij voorzaten in de zaal? Wie haalde de manemerrie van stal, En stapte met haar door de hemelhal, Dat dat zwanepaaar In die vogelschaar Klapwiekend meevlogen overal? Wie joeg de sombere ruiters voort, Gedromde wolken, op zonnemoord, Met hun hagelslag Als met sabelslag, Gereden uit het Noord? Wie bouwd' in d'avond het Westersch paleis Van kolenvuur glorend door wolkenijs, Van wat wolkenpuim En wat parels schuim, Waar de goden in vlogen na dagereis? Wie maalde de zon dat het gouden geluk, Het zonnemeel viel, wie gaf den ruk Aan het zonnerad Dat de zee opspatt', En maalde de morgengolven stuk? Dat deed Balder, ik, En geen oogenblik Zat ik met kommer In wee en lommer, Of weende ik. Terwijl hij ging en zong, zat Mei zeer stil. Toen bleef hij staan naar haar gekeerd, geril Liep over hare armen en ze greep Den gronde weerzijds; haar kleed hing in een sleep Te trillen op haar voeten en het haar Hing om haar voorhoofd waar de blauwe aar Golfde; de oogen vulden haar gezicht Dat bleek werd, mar licht was van zonnelicht. En ze werd blind met open oogen, toen Hij daar zoo roerloos stond en weer begon; Zijn stem spon als een zilvren web der spin: Zij zag het tintlen, hij versmolt er in: Ontwaakt zoo als ik eens ontwaakte, Zoo ben ik nu, het was aan 't strand Der wijdvergulde zee waar 's avonds blaakte De hooge zonnetoorts van 't godenland. Had ik niet zien zwieren, Als loof van populieren, Godinnehaar en hande' aan de overkant? En glommen niet de sterren, O 't kwam wel ver, zoo verre, Idoena droeg ze als een hareband? Zoo was ik ingeslapen, Rondom weidden mijn schapen, Ik hoorde hun tanden rukken aan het riet, Dat groeit in vochte wolken Op stroom van hemelkolken, de windbruid zong daarin haar slapelied. O wee toen ik ontwaakte, Terwijl Aurora slaakte De wiegewindsels van het zonnekind, Toen waren dicht omwonden Mijn oogen en opbronde Er uit die blinde wellen schaarsch lichttint. Toen ben ik uitgevaren Op ritselende baren, Van wat ik wist dat was hemellichtzee, Daar heb ik drijven luistren Naar 't scheemrig zeeëfluistren, Mijn tranen stroomden met de silte mee. En heb ik rondgezworven, Waar eenzaam ligt bestorven In 't helle maanlicht grauwe zandwoestijn, En vingen mijne wangen, Hoe groot was mijn verlangen, Het eerste roode van den maneschijn -- En ben ik opgestegen Naar bronnen van den regen, De wolkendauw druopte op mijn oogen af, En zoog ik wolkenhoning In Iris' roode woning, Niets vond ik dat mijn blindheid drinken gaf. Schemering, Mijmering, Wie noemt den naam van wat mij ving? Tinteling, Rinkeling, Hoorde ik toen de poort openging. Engelewacht Vroegen mij zacht Naar mijn naam dien ik òverdacht. Schemering, Rinkeling, Deden verdampen herinnering. Henen is heugenis Van lust en droefheid die ik immer droeg Over is Lafenis, Drank van muziek altijd en nooit genoeg. Het is zacht aanwuiven Van blauwgeveerde duiven, Langs zonnestralen komend uit de lucht -- Het is het dicht toedeinen Van blauwe baldakijnen, Gezwollen van een vuurge' zuiderzucht. Het is teer opgroeien, Het is het nacht'lijk bloeien Van een aanminnige maar geheime bloem -- Het is het aad'mend vullen Van geuren die verhullen Een groote wereld met een wonderdroom. Het is het hoog ophemelen Van nevels waarin wemelen Mannen en vrouwe' in het zonlicht transparant -- Het is het klaar uitkijken Naar vormen die niet wijken, Als bergen hard graniet en diamant. Het zijn de helle nachten Met maan en ster als wachten, Een holle lucht gevuld met maneglans -- Als blazende victorie, Zoo staat de zon in glorie Daar bij elk dageraden op den trans. Het is het wiegelen van korenaren, Het is het klanken van gitaresnaren, Het is weefsel en spinsel van muziek -- Het is het trillen van muziekgordijnen, Het is het aanrollen van tonentreinen, Het zijn muziekwolken voor windewiek. Er schuift een achtergrond vol wonderen, Het is barsten en luid uitdonderen, Breken en knallen van de zwarte zomernachten, Het is een avondzee vol golveklokken ONder de wolken luidende, getrokken Door de zwemmende donkere zeeëmachten. O 't zijn de karavanen Muziek, oaselanen Opspelend uitkomend in zandwoestijn, Het is het heneglijen an mijn muziekgaleien Op zee met gouden koper in den zonneschijn. Kom dan, wie ook Bloemen en wierook Brengt aan mijne, bleeke, stille, eenzaamheid -- Nu wilk ik sling'ren Zilveren ringen Van liedekijnen uit mijn eenzaamheid. Er is niet één, Neen neen, niet één Die zooals ik haar woestenijen kent -- Zij is mijn kluis, Mijn vaderhuis, Mijn stad, mijn hemeltent. Haar knieëeen had ze hoog getrokken, daar Steunden haar armen op, het blonde haar Omhulde ze, haar handen dekten toe Haar wange' en oogen die ook zelf dicht toe Gesloten waren; 't leek ze was alleen Heel hoog op in den hemel en diep heen Was heel de wereld weggezonken en Al de herinn'ring van een Meileven. Hoe dicht was alles en hoe tintelde Het licht; was 't stil, was 't niet? ze wist het niet, Haar hart en polsen sloegen nog het lied En alle luchtvonken zongen 't rondom. Toen zag ze in haar hande' een beeldedrom Heenflikkeren, alsof in slaapgewaden Witte gedaanten door lichtvloeden waadden. Sommige droegen instrumenten, snareeen Fonkelden tusschen rozevingers, bare Bazuinen wijdgemond in mannenmond. Dat was haar vroolijkheid en ze verslond Haar tranen al, toen haastig voor den winfd Van haar gedachten, in zijn rozetint De zanger zelf verscheen en in zijn licht Allen vervloden van haar aangezicht. Eerst zong hij en zijn mond leek wel het hol VAn den winternachthemel, als die vol Van kostbre starren staat, zijn zangen waren Als losgelaten starreregen, scharen Van blanke klanken sprankelde hij uit. Maar 't werd stiller en 't geluid Hield op. Toen stond hij rechtop stil voor haar, Den mond en d'oogen dicht, zonder gebaar. En haar gedachten bleven eerst als schuwe Vogelen om hem heen, die in de luwe Verlichting van zijn lijf niet durfden vliegen. Maar dapperder begonnen ze te wiegen Al nader, en haar oogen gingen aan En af over zijn borst die in een baan Afliep. Als een kerkbeeld van goud, zoo puur Vlamde hij in het duister, dat een muur geleek van zwart gesteente. Zij vergat Of het wel duister was, zoo bloeide dat Standbeeld van vlammen, en toch leek het wel Meer bloeme- dan wreed vuur, alsof zijn vel Als dichtgeschulpte rozebladen dekte Een roode vonk, waarvan het schijnsel lekte De binnenkant der blaren. En ze strekte De handepalmen voor zich uit, als meeren Blonken haar oogen en een zacht begeeren Vulde haar lippen en met teer gestreel Scheen ze hem aan te raken. -- Het gespeel Had uit: hij was er niet. Hoog in het geel Brandde de zon, ze deed de oogen dicht En vuld' haar handen met haar zacht gezicht. De zon zonk en de dalen werden donker, De groote avond waarde om, geflonker Begon in hemelsteden en de kruinen Der laat verlichte bergen namen schuine Zonstralen aan. Zoo zijn 's avonds de straten Der steden halfdonker in onze straten Van Holland, maar aan d'Oosterkant Roomgeel en muurrood en de rame' in brand. 't Werd nacht. Terwijl de zware aarde zweeg Mijm'rend, het kind gebogen hoog zat, steeg Een mollige donzige nevel dommelend Bleek op als anemonen, schommelend Staan die ook in diep zeewater. En zij Werd nat en dampg koud toen die kleedij Haar overhuifde, en een vochte kap Van vlokken nevvel 't hoofd verdronk, de lap Van haar geweven kleed hing langs den steen. De neveldruppen lagen daar, geween Der lucht, blankzwart als Kaapsche diamant. Zij beefd' en weende niet, maar zat aan 't strand Van eigen leed en zag de golven klimmen. haar moeder wist het en zat op de kimmen, Wachtende bij haar wachtvuur, pas ontwaakt, Voor haar donkerblauw bed en moedernaakt. Zij stond en zag haar kind, en uit haar oogen Gingen smeltende stralen en bewogen Dampen, ze schudd' het blonde geele haar. De lucht werd nevelig: een witte baar Van licht verdronk de sterren en uit groen Van dampen blonk het maankindeke toen. Zij plaatste hare voeten weinig maal Zonder geplas diep in den dap. Een schaal Van zilver schepte ze vol vuur, dat scheen Haar in 't gelaat, het lichaam was beneêeen Donker. Zoo kwam ze naar haar kind, heel hoog Gloeide haar helle aanschijn voor den boog Des breeden hemels. Als een tijgerin, Zoo kwam ze daar, die naar een welp zoekt in Een klippige woestijn. En toen ze vond Haar zitten, knie en arm gevouwen, stond Ze naast haar, kolossaal. Maar geen van twee Zeide nog iets, noch boven noch benee. Ze dachten aan hetzelfde, als een moeder Die 't kinderleven leeft en die te goeder Ure een hulp haar kind'ren is. Zij beide Dachten dat vreugd nu op was en dat lijden Nu klaar gemaakt werd. Maar het jonge kind Genoot toch hiervan ook, jeugd overwint Legers van pijn en neemt de sterke stad Der toekomst hopend in. Verwonderd mat Ze nog de diepte van haar eenzaamheid, Vond in verwond'ring troost, hoe eind'loos breidd' Eenzaamheid zich, nu hij niet meer den dag Vulde..., waar zou hij zijn?...en weder zag Z'hem voor zich rijzen als van goud zoo zuiver. Anders haar moeder. Want een zacht gehuiver Woei over hare leden. Als een plas Die in de donkre venen rimpelt, was Haar huid somber en trilde en haar hoofd Schokte haar lokkenvracht. Leeuwin beroofd Van haar liefste jong, maakt wanhoop eerst roerloos, Dan brulde ze 't uit. Zoo stond ze ook een poss Voor zich te zien, toen kreunde z'. Een onweêr Dat ver gehoord werd. Als een zwaneveer Voor een windstoot, zoo stoof Mei op en voor Zich zag ze donk're voeten, den romp door De lucht heendonkeren en hemelhoog 't Felle gezicht, dat nu voorover boog. Het kwam omlaag en in de schittering Der moeder blonk het kind. Het licht beving Haar borst en armen die ze open had. En moeder zette bukkend het vuurbad Op een berghelling en het rozeblad, Haar kind, nam ze toen tot zich, ééeen arm om Haar ronde knieëeen, ééeen om de kolom, Den fijnen halszuil, en ze zette zich. Vurig lichtte de luchter, weelderig Drukte het kind de lippen in haar borst. Het leek een zuigeling die niets dan dorst Heeft en met dichte ooge' uit moeder drinkt. Zij deed ze ope' em vroeg: ''Moeder, wat blinkt Daar zoo en doet den nevelschemer zijn Als rook van brand? O blusch nu al dien schijn Van licht en laat me u in 't duister kussen.'' Haar moeder blies het vuur uit en van tusschen De bergen golfde weêr de nevel aan. Het lekenruiters die op 't slagveld staan Te wachten op 't commando. Als het komt Rijden ze voort, hoefslaande, rug gekromd. En toen ze lang gezwegen hadden in Geheime kamer van de neveling -- De maan waakte daarin, een regentes Van Scandinavisch rijk gelijk, prinses Mei deed haar oogen slapen vol en rijk Aan zinnebeelden maar te glans en prijk Stonden de moederoogen -- toen ving aan De Maan zooals een maanstroom door woudlaan: ''Kindje, wat denkt ge, wat brandt in uw oogen?'' Zij wenteld' in haar armen en dronk togen Oogenlicht in en school nog dichter aan, En sprak: ''Ik zie uw hoofd voor starren staan Moeder en in uw hoofd twee oogen, maar Sluierende nevel zweeft om, 'k weet niet waar Ze eigenlijk staan, o het is als een kolk Vol lauw badwater, zoo als melk die 'k molk Op vroege morgens, smaakt het in mijn mond. Toch dost mij, moeder, en de morgenstond, Geloof ik, is nog ver, van klare stilte, Baar licht en zuivre zon als zeezilte. Moeder, doe mind' ik zoo, zou nu voor goed Mijn hoofd zoo warm en dof zijn en mijn bloed Zoo dronken omgonzen. O ik ben vol Van bloed donker als wijnmoer, waar verschool Zich toch mijn oude zelf, de blanke Mei? Ik ruik zoo zware geuren en voorbij Mijn oogen valt een zwaar zwartrood gordijn. O moeder help mij toch, wat kan dit zijn?'' Zij antwoordd' en het was zooals de wind, Die 't waaien aanvangt na zonmiddag: ''vind Ik u zoo weer, mijn blonde dochter, hoe Gulden en blond waart ge, nu zijt ge moe En al te warm en rood. Maar wacht, ik zal U weer versneeuwen en uw lijf een hal Maken van jeugd en kracht en kalme koelte.'' En bukkend gaf zij haar de borst. 't Gestoelte Der rots droeg stom dat zware godenpaar, De Maan en Mei wier overvloedig haar De moederbuik bewolkte. In den nevel Zoog zij haast sluimerend; als door een hevel Uit een vat in een ander, stroomde melk Uit moeders tepel in de mondekelk. Zoo vond ze kalmte in verzadiging. Lang bleef ze liggen wijl de nevel hing Over den afgrond, en slechts nu en dan De moeder een zucht uitblies, als een man Met peinzen bezig. Eindlijk sprak ze zoo: ''Moeder, ik heb u lief, ik wilde o Zoo gaarne u nu volgen en altijd Bij u zijn. -- Maar er is nu iets dat scheidt Ons, u en mij. Ik zou niet altijd naar uw Roep willen luistren en wanneer de schaduw Uw rijk belommerde, zou ik daar niet Meer blijven kunnen. Waar het ver verschiet Des hemels rood zag, zou ik de eenzaamheid En licht gaan zoeken. Moeder, hoe verblijd Maakt het me dat ik weet wat zijn genot Is, zal ik hem nu daar niet zoeken tot Ik voor zijn huis sta? op den drempel zal Ik zijn voetafdruk kussen en den schal Van zijn stem zal ik ook misschien wel hooren. Moeder, zijn liedren zijn als zuilen, schoren Ze niet marmerpaleizen, blindend wit? Daarin zijn rood verlichte kamers, zit Hij daar niet aan het eind' en wacht en wacht? Zie, ik sta op den drempel, zie, hij lacht En wenkt me, ja wel wordt hij nu mijn koning. Hier ben ik, hier ben ik, zal dit mijn woning Nu voor goed zijn? o, 'k zal haar maken mooi. Zij is al mooi, zie ze hangt vol van tooi, Zomers gebloemte hangt, winters kristal, Met ijs behangen en met rood koraal De wanden, o ik zelf begraaf me in rozen.'' Zij hield verschrikt in en bij tusschenpoozen Lachte ze nog wat na, haar moeder niet. Die sprak en 't was als wind door rusch en riet: ''De watervallen en de zilvren stroomen Verlaten ook de bergen, en de boomen Verliezen ieder jaar hun lieve loof. Mijn kindren waren eens me als een schoof Van aren, nu zijn er al zooveel heen. Waar zijn ze? ik weet het niet, hun gladde le&ecireen Dansen al lang niet meer op mijne aarde. Die heeft u ook zoo gaarne en bewaarde U schatten, veelkleurig, duizenderlei. Gij wilt ze niet? nu, ga dan ver van mij.'' Zoo als een schip in zee, zoo stak ze af, En als een luchtbal daalde ze, ze gaf Geen schijnsel meer, liep over d'aard in schauw. Tot dat ze bij een meer kwam dat heel flauw Lag op te golven in de duisternis. Daar stond ze en weende uitkijkend, een nis Zoo leek dezwarte lucht boven het water. Een populier stond naast haar, klein, een hater Van stilte, die nu ook zacht ratelde. Haar tranen ruischten, blade zwatelden. En ze leek dood. Toen trad Mei zachtkens na Op meisjesvoeten, 't was als zoete vla Zoo vleiend wat ze zei: ''O wees niet boos Moeder, ik bid u, want al wat ik koos Uit wat gij geven wilt, het zou mij zoo, Zoo ongelukkig maken sinds een boo Van zoo veel pracht en teêrheid tot mij sprak. Gij weet en hoorde 't niet, ik zou als slak Op ééeen boom kruipen, nu 'k op vleugelen Een wereld daags kan zien en in en ren Den top bereik der gouden pyramide, Der groote wereld, waar de dampen zieden Van 't heetste kokende geluk, waar ik Hem weerzien zal, al was 't een oogenblik. Ook gij zocht blauwe grotten met uw licht, Bracht één er heen en hield uw straal gericht Zóó dat hij sluimren kon, door 't bladerscherm Zaagt gij toch schemeren zijn hals en arm. Moeder, denk aan uw jeugd, toen voor de zon Ge u zelve schuil hield en Endymion.'' Zij bukte en hief haar kind langzaam omhoog En zag haar aan, haar kussend, en bewoog Langen tijd niets, toen zette ze haar neer, En Mei liep heen, een kind, dicht aan het meer Stond nog de Moeder en bleef staan, een boom. Nevel en wind vloot om haar en de zoom Van 't donker land ontving soms overstroom Van troebel water, als een man een droom. Niemand zag mollige Mei nu meer dien nacht, Luimige sater niet noch het geslacht Der Faunen die op de heuv'len spelen gaan. Ook niet de elven die in hun lange gewaan Achter elkander als een karavaan Wandelen door de msit om te beraan In groote vergadering, wat er is te doen Den volgenden morgen tot den heeten noen, Als elvekindren alle te slapen gaan In de lelieëbladen op de waterbaan. De blinkende sterren keken wel nieuwsgierig, En heuchelijk door 't bosch, maar dat was al. Niemand wist waar ze was, geen berg, geen dal. Maar toen de zon ontbloeide, d'uchtendwinden De bladerwouden zaligden -- een hinde Gelijkend draafde ze uit een koel woud. naakt, met schuimdroppen van een val; badkoud Daverde achter haar een cataract. Daar hield ze stand, waar 't boombosch in de vlakt' Als stadsmuur opstaat rond de rotsen om. Daar stond ze en ze stond er als een bloem, Als bloemegeuren waren hare woorden: ''Vader, uw rijzenis vervult de boorden Des hemels met uw licht, gij laat wel schijnen De donkere nachtwolken als rijke mijnen, Gouden en zilveren, o vader, reine Welwellust, bronwel, uit wien de fonteinen Van alle licht vervlieten, geef ook mij. Ik berg het in mijn oog, dat fonkelt blij Om uw verborgen licht, mijn blonde haar Groeit er van op zooals het koren waar Het gouden zaad viel en de zomerregen. Geef, geef het mij, nu ik de nieuwe wegen Berreizen ga -- ook Moeder gaf mij melk.'' Hij hoorde het, licht stroomde, en door elk' Opening drong het in haar blanke lijf. Het licht was zuiver goud, maar als een zeef Haar blanke huid, het was nog zuiverder In haar, het sloeg naar buite' als lichtschitter: Een rozeknop zamelt zóó licht, de roos Brandt er tot aan haar dood van -- toen een poos Het licht gebrand had en geheel verteerd Wat zwaar was in haar, voelde ze als geveert, Gepluim van vogels om zich, en aan een kind Van morgenkoelte en van nachtewind, Dat op een hoogen boomtak boven sliep, Vroeg ze zoet klagend, 't was als vroeg gepiep Van vogeltje ntwaakt, nog niet bij stem: ''Roep nu uw vader, wilt ge, weet ge hem?'' Die richtt' het hoofdje hooger op en floot, Een fijn geluid, en uit het rood, Het Oost, kwam Morgenwind op grooten vleugel, Een windpaard draafde naast hem aan een teugel. Ze zei: ''ik wilde waar de wolken zeilen Willoos voor wilde wind, daar wilde ik wijlen.'' Ze zei dit lachende, -- hij zag haar aan Hijgende met z'n paard terwijl de blaan Schitterden en de paardemanen rilden. Hij zei: ''Ik was waar bloemevaten spilden Hun geur, de zon zijn licht, o gij zijt meer Dan bloeme' en zon, 'k verlaat u nimmer meer. Mag ik u wiegelen en suizelen Rondom uw oor waar wolken duizelen? Ik voer u voort, vrees niet, ik doe geen kwaad.'' Hij lacht', hun oogen glommen, als geblaat Van een jong schaapje zei ze haren dank: ''Ik dank u wel, maar laat mij mijnen gang Alleen gaan, blijft gij hier, laat uw adem Mij streelen, dat moogt ge.'' Zij stild' haar stem. Hij knikte wat droevig. Maar toen hij zag Haar lachen, spiegelde hij weer haar lach. Toen ging hij heen en uit een open plats, Een plein in 't woud, woei uit zijn vol geblaas; De teere lucht woei vloeiend met een vaart Omhoog, hinnekend draafde de windhengst rond op aard. Als op een sofa, maar die was er niet, Zoo dreef ze eerst voor door het laag gebied Der vlinderren -- er zat nog een kapel Hoog in een boom bij bloemwoning, ''vaarwel', Vaarwel'' lispelden Meilippen heel zacht. Toen trad naar binnen hare oogenwacht, Blanke soldaatjes die diep in haar hoofd Hun wachthuis hadden, en ze keek verdoofd. Een oogenblik. Toen werde het koeler en Ze zag de wolken bij zich: ''ik herken,'' Zoo sprak ze teeder, ''mooie paarden u.'' Het was een heele kudde, maar niet schuw Steigerden ze of schudden hunne koppen. Langzaam dreven ze voort, zij met hen, open Hemelen door, gelijkend op de rook Die niet de schouw ingaat, maar waar ontlook De houtvlam, daar ook wijlt en hangen blijft, Minnend de menschekamer. ''O verdrijft Mij ook nog niet,'' murmelde Mei nauw hoorbaar. De wind hoordde het en de luchtverstoorder Staakte zijn adem, alles stond. Toen scheen De zon met heeter stralen en trok heen De wolken al hooger en hooger, zoo Trekken visschers het net en visschezoo Naar boven, langzaam gaat het door veel visch. Sommige wolken zag ze als een vlies Van zeepsopbellen, daar dreven doorheen Strepen en cirkels kleur, dieper beneen Zag ze soms zware zwarte als een golf Voor storm, heel hoog en ver weg hing een kolf Vol witte stoom, die draaide om zich om. De zon scheen vuriger; als uit een kom Die zomers in de hei staat na plasregen -- Somber schouwen de heuvelen, de wegen Loopend er in staan onder -- daar slaat iot De lucht het licht en maakt de plas zijn buit, Rimpelend wit, en drinkt het water op -- Zoo vrat de zon de heele wolkentroep; Alleen wat ruige damp bleef over, die Dwarrelde ver weg in 't verschie. En hooger dreef ze als de roode vogel, De Nijlflamingo dien de gouden kogel, De zon, ook aantrekt, zijn gekromde nek, Ligt in karmijnen vleugels en gelek Van goud glijdt langs zijn blank' en roode veeren. Zoo was haar drijven en haat zachte scheren Langs strandeloos liquide oppervlak. En altijd stijgende. Het blauwe dak Leek zwellende omhoog te gaan, de aard Lag heel laag omlaag en leek een heete haard Vol bonte vlammen groen en nevelwit. Hoe blauw was 't om haar, boven haar, haar rit Zoo zonder schommelen en eindeloos. Zij waaierde haar vingers soms, de roos Bibbert zoo soms haar blaan in stillen tuin. De dag was nachtstil en de zonnekruin maakte zijn haren als een gouden tent. Soms rees ze op en stond dan overend Lachend tegen de stilte als een klok. Dan lag ze zich weer neer en droomrig trok Ze hare knieën als een kind op, sliep Dan in tot dat een droom haar wakker riep. Ten laatste lag ze ruggelings, niet meer Bewoog ze, dacht toen in die atmosfeer, Dacht verluid: ''Nu wild' ik dat hij kwam Daar boven en mij heel ver met zich nam. Zoo heb ik ook wel eens een enkel lam Zien achterblijven van het schapenheer Des avonds in het duin, dan keer op keer Terwijl het graasde, keek het blatend op, Heimweeënd, mar dan boog het weer den kop. Zoo wil ik ook tevreden wachten, nader Kom ik hem toch. Ik dank u.'' En haar vader Knikte ze toe zoo als een avondbloem Die 't windeke goênacht knikt. En de roem Des hemels, 't zonlicht, schudde vroolijk 't haar. Ze lag denkend en sprekend op de baar Der lucht nog lang: een vrouw denkt vaak haar wensch En spreekt hem uit, heenlevend langs de grens Van werkelijkheid en 't scheemerig gebied Waar Hoop zingt nachts en daags haar tooverlied. Slapende droomende dreef ze weer: een boot Eenzaam in zee, die uit den gladden schoot Van één golf overklint in anderen -- Vroolijk dansen die naast elkanderen. Zoo lek de lucht ook in haar zaligheid Van gladde stilte, waar d'oneindigheid Des ethers nog wel niet begon, maar in Uiterste fijnheid aandreef wolkekring. Die zag ze 's avonds. alles lag diep blauw. De zon was onder, 't leek een stedebouw Van vroolijke Mooren in een Spaansche streek. Koepels zwollen omhoog met lichte streek Als van penseelen en een minaret Stond asls een slank meisje. In stille pret Bogen zich de arcaden voort en voort, In eindelooze gangen: ongestoord Hing daar een schemer in verzadiging Van licht en luchtige bevrediging. Daar dreef ze heen en door de witte gangen Dobberde ze, zacht ademend verlangen Ging van haar uit en vulde het poreus Wolkmarmer met warmte, wijl zonder keus Ze voortzeilde. Nu steeg ze langs zaalmuren Naar 't bevende doorzichtige dak, dan turen Bleef ze naar buiten voor openstaand raam. Blank was de wereld waar allen te saam De scharen vaarden van de hemelingen, De starrenrij, zoo als ze eens ontvingen Hun plaats en orde van een grooten God. Dan daalde ze weer en schommelde tot haar voeten raakten wonderlijkst mozaiek, daar vleide ze haar rode lijf: muziek Leek ze te hooren en die blies haar voort En weer terug en op -- in zomeroord Speelt zoo de wind met roosblad afgewaaid. Toen lokte haar een open zaal, daar laaid' Langs gladde wand een klaar hemelsblauw vuur, De vloer weerkaatst' 't, als in morgenuur Het meervlak den ontwaakten ochtendhemel. Daarbij zat luchtig op een broozen schemel -- Alles leek damp en schemer -- lichte maagd, Gemaakt van blozen en lachen, als het daagt Waar zoo wel eens een wolk voorbij de zon. Vóór haar een spinnewiel, waarvan ze spon Honderde draden die als stralen waren Van water, zooals wat in zilveraren Springt van de zwarte rots in waterval. Dat sroomde heen en spartelde uit de hal De gangen in als honderdmond'ge beek. En Mei trad in, bleef in de deur, toen keek De spinster vragend lachend op, haar aan: Mei vroeg: ''wat spintge en wat zijn die draan?'' Murmelend gaf het meisje haar de woorden: ''Ik ben de wolkespinster uit het Noorden, Ik spin de fijnste wolken die het hoogst Drijven en draven, bloesems uit den oogst Die 't zonlicht over dag maait van de zee. Het fijnste komt 't hoogste, dat verzamel Ik in een kluwen, zie hoe den belhamel Een kudde al gevolgd is uit mijn zaal. Gij ziet ze ov'ral weiden zonder tal.'' En mèhet woie zich een nevelvenster open En beiden keken en ze zagen loopen En klimmen schapewolkjes, wit gevacht, Zooals in zee de golven schuimgevacht. sommigen doolden af, leken alleen Te loopen droomen, kijkend voor zich heen. De meesten gingen samen in ééeen pAs, Alsof 't een leger van soldaten was. En zij sprak van het brandend blauwe vuur: ''Wilt ge hier wachten tot het morgenuur? Kom dan, en zit hier bij mij en vertel Op uwe beurt, ik spin, maar hoor toch wel.'' En Mei kwam nader, legde zich languit Bij 't voetje van de spinster en 't geluid Begon toen heen te stroomen met 't geruisch Der neveldraden door die deuresluis: ''Ik heb een zoeten naam, mijn naam is Mei, Ge kent me wel, denk ik, want niemand bij Alle de elven en de veldegoden En waternimfen en de witt' en roode Winden en al de luchtverhevelingen Was er of kende Mei wel, alle dingen Boden ze mij wel aan voor éénen kus. Maar 't kussen gaf mij hartepijn en dus Vluchtte ik vaak, maar niemand was dan boos. Ik dee en elk dee wat ik verkoos. Nu heb ik maar één een wensch en die zal ook Wel weldra, denk ik, vrucht dragen, ontlook Maar ooit wenschbloesem in mij, dadelijk Hing ook de rijpe vrucht daar rijkelijk.'' Toen zweeg ze een pooze stil, begon toen weer: ''Er is iemand, ik weet niet waar, 'k begeer Heftig te weten waar hij is, gij weet Het wellicht wel.'' De ander zei: ''hoe heet Hij, is het iemand van de lage aarde? daar kom ik nooit. Maar is het dat hij waarde Hier rond, vroeger of later zag ik hem.'' Mei sprak: ''Den morgen en de vogelstem Ge kent die niet, boven de blanke weide? 's Avonds in 't eenzaam boschje langs de heide Den nachtegaal en dan den ganschen dag Het ratelen der bladen en den lach Van alle glanzende aardsche wateren? Ge kent die niet, hoor dan zijn naam en ken Lente en lachen, mij en mijn Mei-jeugd. Balder, zoo heet hij, Balder.'' En van vreugd Schreide ze uit, terwijl zijn naamgeschal Klaarde den nevel van de hemelhal. Toen d'andre dit gehoord had, schreide ze. En toen ze uitgeschreid had, antwoordde Zij zoo, terwijl hun beider oogen glommen Van tranen, om hen blauwe vlammen klommen: ''Balder, zijn naam is balsem en als dauw. De open ooren van een jonge vrouw Drinken hem in en vullen 't diep lichaam Met weeld' en 't klanken van zijn rijken naam. OMdat ze dan het hoofd boordevol heeft Van dat geluid en in haar oogen beeft, Achter haar oogen, zijn wild flikk'rend beeld, Zoekt ze hem ook, ik weet het en verbeeldt Zich 't vinden al vooruit, o 'k weet het wel.'' En toen schreide ze weer, zooals een wel Die overloopt en den grond drassig maakt. 't Getouw stond stil en 't laatste weefsel raakt' Al uit de deur. Zoo zaten ze heel lang, Beide droomend, zoo als één gezang Aan de eene hoop, herinnering aan de aêr Geeft bij het hooren, wonder-wonderbaar. Nevel werd rozerood, het blauw verbleekte, De zon verscheen en gouden stralen weekten De witte dampen: beide stonden op. Twee lammeren gelijkend, op een heuveltop Opstaande na den slaap en traag ontwaken. Mei aan de hand der ander, door het blaken Van 't rijke licht langs een smal wandelpad, Een wolkenzoom, een kustestrand als wat Langs Holland en de zee ligt, zandig wit. Totdat ze samen stilstonden en met De oogen beide naar één zij gekeerd, De eene sprak ''ziet ge waar het geveert Van deze wolk in eindelooze zee Uitsteekt als havenhoofd? Dat is de ree Van waar ge gaan moet. 'k Laat u nu alleen.'' Toen keerden ze zich tot elkander heen En kuste de een de ander op den mond. Toen wendden ze zich van elkander rond, Wandelden uit elkaar, de eene kon Haar voeten haast niet houden, d'ander spon. Daar lag de luchtzee stil te wemelen, Een zee van atmosfeer, de hemelen Van ether bleek daarboven, daar stond zij, Flikkerend ruischte een zeemelodij. En zittend bleef ze daar een heelen dag En nacht, terwijl dat ééne beeld gezag Voerde in haar met vochte' en warmen adem. Ze was zoo vol van hem zoo als met wadem Van nevel is een bosch op herrefstdag. Anders beweegt er niet in en de dag Kent niet dan mistbeweging, mistgeluid. Soms weende ze eens even en vlood uit Haar mond een murmeling, men kan een hoen Zoo in de struikenschaduw hooren doen. Ze had niet één gedachte en geen woord Kan daarom zeggen wat ze dacht, gehoord Kan niet het teerste worden van een ziel. Zooals de aarde als er regen viel, Zomerregen, druppelend met geruisch, Uren aan uren dat een warm gebruisch Het heele woud vult onder hooge kroonen Van zwaar gestamde boomen en de schoone Bloemen in 't gras vol worden van dien dauw -- Zoo was het innigste dier jonge vrouw Eindeloos groot en boordevol gevuld Met schemering van hoop, dat ongeduld Geen plaats vond waar er volop was bereid Van weelde ieen die tegenwoordigheid. Ze wist niet dat ze ergens was, wel waren Haar oogen open en bewogen baren Van lichte nevel voor haar, maar ze zag Ze niet, noch hoe de luistre nacht den dag Verving, de dag den flikkerenden nacht. Zij was geheel alleen en hield de wacht Alleen bij eigen ziel, wat of er ging Binnen en om en uit dien tooverkring. Wijl ze zoo mijm'rend bij zichzelve waakte, Twee jonge goden over zee genaakten Wedijverend, met flikkerende voeten. Mei kon ze hooren lachen, 't was als toeten En stooten op jachthorens teon ze voor Haar langs gingen omzwierend en een spoor Van trilling maakten in de zonnestralen. Zooals twee wielrijders: die doen hun stalen Raderen wieleren dt licht rondspat, De cirkels draaien en het witte pad Glijdt weg: ze loeren op elkanders wielen En trappen vastberaden, in hun zielen In nijd en haat, voor 't doel de ééne wint, Maar de ander haalt weer in en rijdt verblind Van wanhoop hem voorbij. De laatste trap Slaakt los menschengeluich en handgeklap -- Zoo snelden ze verder en het zonnelicht Bedaarde weder. Mei stond opgericht En keek nieuwsgierig, ademend diep in Als een ontwaakte en een nieuwen zin Voelde ze in zich als een zeebries waaien. Toen vloeg ze op van af de wolkenkade De ruimte in dwars door het zonnelicht, Want anders was daar niet, ze hield gericht Gerep der voeten naar den loop der goden. Wel gingen die veel sneller, 't waren boden En loopers in het godenland, maar toch Zag zij ze lang, verdwenen rook ze nog Olieëngeur die van hun schouders leekte En in de zon versmolt in damp en weekte Zich wijder uit, dat was een geur'ge gang. En Mei geleek nu eens de waterslang Die door de sloot zwemt, 't lijf gelijk een staart Al slingerend, dan nmakreel, met vaart Doorschiet die 't water in blauw schubbejak. Dan weer een ekster onder 't balderdak Van helder woud, zijn vlucht daalt en verrijst, Hij vliegt in 't blauw en wit en vliegend krijscht. Totdat ze kwam waar slagorden van vlammen Branden als in bataille, oranje dammen Van vuur, als eeuwenoude wouden hoog. Daar knetterde niets, maar stillekens ontvloog Telkens een nieuwe vlamvlaag uit de oude: Vlammen als palmebladen en als gouden Waaieren in een balzaal langs den wand. Rijen van vlammen als wanneer in 't land Een leger vijanden valt en in den nacht De stille zwarte bergen onverwacht Bersten van vuren van het groot bivouac. Zij vloog in 't vuur, dat wijdde als een wak Zich uit in 't ijs, waar Oostewind op blaast. Een poos ging ze door vuurprieel, verbaasd Hoorde ze tongen lispelen en ruischen Van woorden als van bladen, maar de sluizen Der vlammen lieten haar toen uit, toen juist Ze blijvend hooren wou wat of er ruischt. En verder zwom ze als een groote visch Die ook stil in de diepe wat'ren is. Haar oog was diep en koud, verwondering Waakte beneden in haar, zonderling. Toen kwam ze bij hemelsche voorhangen Van zij en zon, zooals de doorgangen Van zalen der Chineezen zijn: figuren Er in gesponnen waren vreemde dieren, Griffioenen, vampyrs, en bloedroode draken Met kronkeltongen in getande kaken. Ze zag de pooten bij het openwaaien Zich traag bewegen, en de zijden baaien Der sleepgordijnen haar langzame staatsie Uitzetten en opgolven, en de natie Der beesten woei mee op, heel eindeloos: Beweging heel ver weg, geluideloos. In kleur groen, violet en rozerood Afwiss'lend zwol het zeil, het leek een vloot Van stevenende schepen onder zeil. Die snelde ze voorbij, en tone, terwijl Ze niets zeer duidelijk zag, want inspanning Maakte haar oogen blind, het hoofd vol, ving Rondom haar een muziek aan, minnelijk. Ze wendd' het hoofd dan hier, dan daar, van schrik Verblijd, maar zag niet veel, een enk'le bloem, Een eg'lantier, en soms het opgedoem Van donk're rozen uit een rozebosch. 't Werd bloemvoller om haar, maar alles los, Het week al uit en niets was zeer nabij; Boven en om haar hing in geur een rij Lichtende mzuikale bloemen, schal Van zware wat'ren ver af, overal Een enkel vogeltje, zingend' heel schel. Ze streefde moei'lijk voort en voelde knel En dwang om armen, eensklaps vogelvrij, Voor haar een beekdooraderde bloemewei. Een bron stond als een koelvat op te schuimen, Een beek sprong uit dat bed en door de ruime Weide dwalende weidde hij zijn golfjes. Muziek makend zaten er engelenelfjes, De beenen in het water, aan den oever -- Triangels klankten, snaren gonsden doffer. Voorbij, voorbij, de wei werd als een hei, Donkerder grond, en zonlicht's melodij Onhoorbaarder aldoor, een groote avond Dommelend opdoemend, met duister lavend Oogen van Mei die nu een vleermuis leek, Rondzwermend nachtziek in een schaduwstreek. Heel langzaam roeide zij nu naar het duister Dat voor haar lag, het lokte met gefluister En nam haar in zijn vouwe' en plooien op. Nieuwe wond'ren, want een geestentroep Schoof daarin voort, reusachtig, en een kudde Mammouthen drijvend, dat het duister schudde Zooals de bergen, als de aarde schokt. Ze waren zwaar gearmd en zwaar gelokt, Ademden nevels, zelve nevelig. Ze trokken rond, niet haastig, drongen zich Zelve en anderen voort met zwaar gesteun En soms een roep, terwijl een bosch gedreun Geleek te geven van vallende eikenboomen. Een leege, stilte. Toen zag zij aandoomen Woester wolkende damp, te voorschijn reden Ruiterscharen vechtende, met de kleeden Zwaar hangend om de zwarte paardenruggen. Knodsen vielen, menschen vielen -- en stugge Krete, en wraakgerochel klom. -- Walkuren Dreven vechtenden voort en breede gieren Wolkten nog na. -- Toen werd weêr alles stil En groeid' een woud op met dof bladgeril. En door die godendroomen, droomeheg, Terwijl het lichter werd, zocht ze haar weg; Ze zag nog in de verte wezens nad'ren Tusschen de boomen: groote grijze vad'ren En blonde vrouwen door den witten damp. Die vluchtte ze en zocht het open kamp, Dat zag ze door lichtgroene bladeren. En 't bosch verdween zoo als op raderen Een trein van wagens op een lange brug; Daar leek wel alles teokomst en terug Zag niemand ooit: een nieuwe heerlijkheid Opende de poorten: had ze haar verbeid? Een blanke straat daar voor haar, watervlak Tusschen twee vastelanden, daaruit stak Aan d'overkant omhoog sneeuwwitte toren, Gebouwd uit blokken ijs, van uit de voren Der blokken lekte het ijswater geel. In elk blok scheen de zon, en van geheel Den toren daald' en stroomde watergoud; De toren was hemelhoog opgebouwd Tot diep in 't blauw, maar lager op kanteelen Zaten er groote duiven zich te streelen Met gladde bekken in het glad geveert. En naakte mannen zaten ongedeerd Door duizeling, op de klaroen te blazen. Zoo stond een toren daar water te wazen En blanke manne- en duivekleur, terwijl Mei zacht aanvloog, zoo als een sloep met zeil. Voor die sublime poort van ijzig marmer Woelwater brak op marmertrappen, warmer Leek dat te worden van gebruis en licht, En beider schuim doorzichtig als gedicht Uit licht en water, tot een fraai geheel Van lichtgeflikker en watergespeel. En door dien toren liep een doorgang door, Daar liep ze door, terwijl hoog van een koor Bij de gewelven jonge stemmen zongen, Blanke en roode gezichten zich verdrongen En overkeken naar den gang van Mei. Zij lachte wel omhoog maar trad voorbij, Ze hoorde ze nog fluistren en verhalen; En toen door lange gang, een gang van zalen, Vol zalig licht; heel eindeloos omhoog Gingen de vlakke wanden: regenboog Van kleuren zeefde het doorzichtig dak. De vloer lag vol van kleurenlicht, dat brak Door glaze' en ijzen koepels, eindloos hoog. En door de muren zag ze, en haar oog Toog telkens nieuwe zalen in, ze stond Soms even stil, hoorde zij niet den mond Van Balder zingen in een verre hal: Was 't schateren van den lichtwaterval? Waren de wanden water, licht of ijs? Hadden de kleuren daar eigen paleis Gebouwd alleen, of waren het de zangen Muziek van Balder die in rij en rangen Hun hallen daar hadden, waar binnen zij Aten en dronken eigen melodij? Soms zag ze heel ver in een corridor, Een wit gewaad verdwijnen, en te loor Ging dan haar vragend roepen van zijn naam. Balder, Balder, ruischte langs wand en raam, En trillend gonsden golven licht het voort. Eens was een zaal verlicht, zooals het Noord Is 's winters van het blauwe Noorderlicht; Daar stond een enkel manbeeld opgericht, De oogen open, vinger op den mond. Daar was het heel stil, alleen een vlaag woei rond Van kouden wind, met pijnboomengejammer. Aan de overzij zag ze een lichte kamer, Daar stond een jonger vrouwbeeld opgericht, Daar was het licht van zuiderzon, 't gezicht Bloeide van bloed, de voeten stonde' in bloemen. Een vinger op den mond en winde' als droomen Vloeiende om haar, zacht vloog 't blonde haar Omhoog, viel over de ooge' als froomeschaar. Verder, verder, het voetgetree liep heen Over de kleuren, 't waren ijs of steen, Het leken jaspis, parelmoer, saffier, Moorsch rood graniet, en spiegelend porfier; Alles was spiegelend, het leek alsof Daarin gedaanten schemerden, als loof Van boomen in rivier die langzaam trekt -- Want elk beeld bleef daar leven, eens gewekt. Het was daar stil, maar door de stilte drong, Begon te gonzen een geluid, een gong Wordt zoo gehoord in zwart Indischen nacht. 't Was zwaar en bang alsof een heel volk lacht. Het licht verschrikt' er van, verdonkrend even, Maar lichtte toen weer, en het kleurenzweven Ging ongestoord van boven naar benee Weer door en weer naar boven, en ze glee Ook door die kleuren naar dat gonzen heen. 't Werd zwaarder, maar er flikkerde doorheen Als stralen bliksem soms een schaterlachen, Als geele bliksems wen den donderwagen Thor trekt met onweersvrachten; maar allengs Hoorde ze helle klanken of een mensch Spreekt tot een volk, of boven het gelui Van 't heele carillon, de zware bui Van klepelslagen: damiaatjes hoog. En eindlijk ziet ze waar in koepelboog Een span van poorten staat met goud getuigd, Die ziet ze niet maar loop snel aan en buigt Het hoofd eerst even, hoort en wil heenloopen, Maar blijft en bevend doet de deuren open. Stilte. Ook Mei stond stil. Dat was een hal Schel schaduwloos licht, 't kwam van overal. Een rij van mannen en een schittering Van glas en zilver, in een breeden ring Om lang gestrekte tafel. Dak of wanden Waren niet zichtbar, bloemen in guirlanden Omhoog, terzijde, en gesponnen loover Boven, terzij, met boomenlichtgetoover. Diep heel ver achter in zat op een rots, Klein leek die in de verte als een schots Van ijs in zee, een oud gebaarde man, die Stond op, bokaal ter hand, en uit verschie Ziende naar Mei galmde hij deze woorden -- Allen verrezen, stonden langs de boorden Van het banket, zooals de rijen riet Golvend en buigend waar de stroom vervliet. Hij sprak: ''Ik zie een duifje in dit nest Van doffers, wenscht gij iets, dan waar het best Gij zocht den oudsten, zwaksten, wijsten, mij. Wie zijt ge?'' En nadat de mannenrij Schatering en bokaalklank stil had, zei En zong ze dit led uit -- het was zooals Een vrouw zingt in een zaal, uit haren hals Springen de klanken in de stille lucht, Benee drinken de hoorders het, geducht Schallen de wanden. -- Zoo schalde haar sporaan: ''Luistert, luistert mannen, ziet mij aan, Luister o koning van het eind der zaal. Klaar is de maan, klaar is de manestraal, Klaar is het starrehaar, klar is de nacht, Koud is het manevuur, koude is de winternacht, Klaar is het manekind, koud als de nacht?'' Sommigen rilden, één zett' aan den mond Den warmen wijn, mar stilte was in 't rond" ''Luistert, luistert mannen van dit huis, Luister, o koning, naar dit woordgebruisch. Goud is de zon, goud is de zonnepijl, Goud is het zonschip, goud is het zonnezeil, Gulden de avond, dulden de havondmond Waaruit de zon zeilt, vroeg in den morgenstond; Hel is het zonlicht, helend het zonneheil, Goud is het zonnekind, hel die de zonne zond. Ziet ge het zonnekind, gij die hier woont? Koel is de maan, heet is de zonnestraal, Samen wonen ze binnen één hemelzaal. Ik ben het manekind, zooals de mane koud, Ik ben het zonnekind, heet als het zonnegoud.'' Toen sloegen sommigen hun bokaal tot gruis, Allen schreeuwden en het heele huis Wankelde daverend, -- terwijl Mei ging Dalend en rijzend buiten om den kring. En allen keken waar ze lang kwam om, Sprekende als ze aankwam, vóór haar stom; Was ze voorbij, dan spraken wel de oude Goden bewonderend, maar wie de gouden Haren nog hadden, keken haar na, dan Keerden ze zwijgend weer tot spijs en kna. Ze zagen haar de steenen van de rots Beklimmen waar, hoog in zijn koningstrots Wodan ter neer zat en zijn baard neerhing. Hij had alleen een tafel en de ring Der goden brachten hem om beurt de spijzen. Men zag Mei nadren, en Wodan oprijzen, Toen zaten ze te samen: als een duif Zit bij een paardekop in paarderuif. En aan het maal zaten de goden aan, Jonge en oude goden. Mei zag z'aan, En zocht naar Balder, maar hij was er niet. De tafel leek de hemel als men ziet Den melkweg; als dat schittren was het bonzen Van een nieuw wijnvat in de zaal gerold. Hier brak er een gelach los en dat hold' Uitgelaten de tafel rond, dan schudden De hoofde, dan weer stiller -- als een kudde Van schapen graast, wordt dat geluid gehoord. De schittering van 't gebekerte omboord Met wijn, de bekers in de blanke handen, Als fijngestreelde bloemen, rijen tanden Tusschen volle lachende lippen, met Haar, wange' en oogen met een glans gebet. Het maal ging voort, de herten en wijnvaten Werden geopend, wijn en bloed gelaten In glas en schotels, tafels stroomde' er van. Wijn gorgeld' in de roe,mers en één kan Brak en de wijn brak ut als uit een bom. Allen schreeuwden stampend er rondom. En langzaam aan begon 't gezwaai van rompen En 't wankelen der hoofden, schepen dompen Zoo in de golven als de storm begint, En morrend brommen als wanneer de wind Door 't leege touwwerk raast der visschersvloot, Die op de ankers rijdt in watersnood. En zoo terwijl rondom een fel licht scheen, Glorie van licht, waarin het maal beneen Een zee geleek in 't woelen, waar de zon Op brandt en flikkert, water gromt, begon Mei en ze boog zich tot den ouden man, Die luisterde, stil voor zich zined: ''Wodan, Waar is de schoonste god, o waar is Balder?'' Zoo valt een boom om, zoo als van zijn schouder Zijn hoofd voorover viel, zijn oog werd dof Terwijl dat viel, zijn handen met een plof Vervielen van de tafel op zijn knieëeen. Hij werd veel ouder en zij zag bezijen Zijn hoofdd vergrijzen en zijn huid werd geel. Ademloos en grootoogig zag ze, heel Zijn oude lijf rillen en beven, wolken Over hem gaan; gekreun zoals het bulken, Runderebulken, hoorde ze in hem. Boven en rondom ving orkanestem Het klagen aan, de lucht werd zwart, en hagel Begon op tafel kletering, gewaggel Greep tonnen en okshoofden aan, de zaal Werd lag door dampen en door wolkgedaal. Stommer werden de goden, een voor een, En stijf van schrik, ze bleven nog bijeen Zitten zooals ze waren, wijl rondom Als wolvehuilen windeloeien klom. En midden in dat stommelen rees toen Wodan, Een oud man met een grijs gebeente: ''goden, Zoo sprak hij, heden is al vreugd vervloekt, Het is mijn zoon, 't is Balder, dien zij zoekt.'' En alle goden bogen zich ter neer, Steunden de hooden op de armen, meer Hoorde niemand dan doffer rouwgeklaag. En als een herder stond Wodan, en laag Was ook zijn hoofd gebogen, 't was als zong Hij vóór: een treurlied -- 't gonsde op zijn tong En de godessen hoorden in 't verblijf, Spelend en spinnend, en ze zaten stijf Luistrend als zomerbloemengroepen eerst: Hieven zich langzaam op en vingen teerst Gefluister aan, staande dicht bij elkander, En namen haar gewaden en toen zonder Geraas of lachen, in een blanke rij Als reizende zwanen gingen ze voorbij Haar hooge deuren en door de portalen. Ruischende als de sneeuw kwamen ze dalen De drempels af, de hooge ramen in En hoorden Balders naam, en leed en min Deden ze weenen waar haar groepen stonden Onder donkeren boomen, waar ze vonden Opene vloerren, knielden ze wel neer. En 't vrouwejamm'ren ruischte er zacht en teer In 't mannemomplen, zoo als waterwel Ruischt in de herfstbosschen, droevig en schel. Een was er droef en stil en dat was Mei, Zij kon niet weenen, in zich voelde zij Leegte en eenzaamheid -- wnt heen was hoop Die daar had zitten spelen -- en 't was verloop Van koud bloed maakte nu haar lichaam kil. En zij zat stil en voelde alleen geril Over haar rug, toen de Asinnevlucht Vloog in de zaal met duivekengerucht. Herinn'ring kwam haar aan Idoena's naam En zoekend keek ze rond waar ze te saam Hurkten als duiven op den duiveslag. Er zou wel iets van zijnen zonnedag Glanzen nog in heur haar en van zijn kussen haar bloed nog blaken. Maar ze was niet tusschen De anderen, omdat ze bleef te bed Waar jonge Balder vroeger kwam en met Haar sliep, en droome' als opgebloei van rozen Sproten en stilden haar liefs minnekozen. En roen terwijl rondom de bodem dreunde En buiten onweer, en de goden kreunden En mompelden, ontbloeide dit gesprek: Mei's woorden wat den lentevogelbek Ontwelt; maar Wodan's, wie terwijl de boomen En blaan doen sidderen, de windestroomen. En telkens bij zijn naam dan werd geslagen De lucht van schrik en konden zich niet schragen Noch zuil, noch god, noch rots, noch boomehagen. ''Balder, Balder, waar is hij, wie bergt hem?'' ''Van hier verdwenen,'' gromde Alvader's stem. ''Weet niemand waar hij is, komt hij niet weer?'' ''Niemand weet dat, hij komt hier nimmermeer.'' ''Was hij hier jong en blijde en danste en zong?'' ''Zijn stem klinkt, schaduw danst nog waar hij sprong.'' ''Was 't heele huis niet licht als Balder kwam?'' ''Wee mij, wee mij, wien hij het licht meenam.'' ''Lachten de goden dan, bloosden godinnen?'' ''Met hem trad zaligheid de zalen binnen.'' ''Was hij de blankste en de blinkendste?'' ''Zijn oog het lichtst, zijn stem het klinkendste.'' ''Balder, een hemelster, een dagebloem.'' ''Balder, een woudvogel, Walhalla's roem.'' ''Balder, van springfontein, een waterval.'' ''Balder, een zonneberg, een bloemedal.'' ''Balder, Balder, waar is hij, wie weet hem?'' ''Noemand meer weer hem,'' gromde Alvaders stem. ''Idoena, minde zij dan Balder niet?'' ''En nog, terwijl zij ook dit wee geniet.'' ''Hoe wachtte zij hem, wer de avond geel?'' ''Op rozebed, onder vioolprieel.'' ''Hoe kwam hij dan in haren arm, vermoeid?'' ''Zóó niet, maar straalgekroond en lichtgeschoeid.'' ''Hij had om zich glorie en geuredamp.'' ''Elk zijner handen was een lichte lamp.'' ''Balder, zijn leliehuid had oliegeur.'' ''Balder, zijn prachtig bloed had purperkleur.'' ''Balder, zijn lijf zoo als een koningstroon.'' ''Balder, een koningskind, een Wodanszoon.'' ''Balder, Balder, waar is hij, wie weet hem?'' ''Wij weten niet,'' gromde der goden stem. En aldoor was de zaal vol gewoest gewuif Van windbewogen nevels en gestuif Van bladeren. Het water buiten botste Tegen de fondamenten, en er klotsten Brokken van golven voor de ramen op. Zoo loeit de stoomketel na nieuwen schop Van steenkool en zijn vlam en water razen, Zooals de wond daar rondging en de wazen Van dampen voortdreef, nieuwe achter hem. En Wodan stond daarin en hield zijn stem Van nu af stil, en ook de goden zwegen Als mannen om hun koning neergenegen. En toen zei zij: ''nu mannen luistert nu, Ik zelve zag hem: breng een tijding u.'' Die zon kwam schijnen in den droeven tuin: In stilte klom de nevel in de kruin Der boomen, onder werd het klaar en klaarder. 's Avonds na stortregens wordt zoo de gaard' er Lichter en lichtst van en vol diamanten Van zonschijn en van regendroppels, kanten Van spinneweb, bedruppeld en bekleurd Weven de stuiken, elke bloesem geurt. En nogmaals zei ze: ''mannen, luistert nu, Ik zelve zag hem, breng een tijding u.'' En weder klonk dat helder uit en stilde Als milde olie golvemomp'len, rilde Nog voort en uit en om en vloog toen ook Idoena's kamer in, en toen zij rook En proefde stille effenende troost, Verrees z' en dronk hem in en even poosd' In voorgevoelen, wat dat voelen meen' -- En murmelde en liep zoo murm'lend heen. En binnen kwam ze en ze zag ze staan, De goden en godinnen, wijl Wodan Alleen stond ernstig -- door elkander stonden Ze daar en blonken en hun open monden Spraken, dat zag ze en blozende hoofden Geleken bloemen en oogen beloofden Vreugde door schittering, en groote handen Gingen de lucht door, vroolijk, en de randen Satijn en zij streelden de vloer in slepen. Zij zagen haar en gingen als de schepen Ter zij, bij vlootrevue, maar één bleef staan Heel diep en aan het eind der lichte laan. En zij, Idoena, wankelde door het midden Naar Mei en trad dicht aan, en om haar midden Naar Mei en trad dicht aan, en om haar midden Legde ze zacht een arm en vleide het hoofd Aan schouder en langs boezem: vol geschoofd Staan zoo twee bundels aren op den akker. En uit haar oogen waakte een geflakker Van blikken en haar hand begon te streelen De haren achter Mei en zacht te kweelen Leken ze iets, verstaan kon niemand dat. En de andre hand had als een grooten schat De hand van Mei in zich en greep en knelde En kuste ze optillend en ze telde De vingers een voor een met haren mond. Balder, Balder, ruischte het en ze wond De armen om haar, of ze Balder was. En zoo beweegt in wind het lange gras, Zoo als wind de takken aangrijpt, schald' er Hooger en hooger rondom uit den drom, Balder, Balder, en armen sloegen om. ''Hij leeft, zei ze, hij leeft, want ik zag hem. Hij leeft en zingt, ik hoorde zijne stem. O goden, hij zong mij een droomelied, Een godendroomenlied, ik voelde niet Mij zelve meer, hem, hem, een tweede hem. Ik snelde mee en week mee met zijn stem In blinkende oneindigheid, als in Koelende meeren, ik was zonder zin, Muziek alleen, niets van mijn dierbaar zijn Voelde ik meer, verloren, maar gekwijn, Gesmelt in tonen, 'k zelf een lang accoord. Ik hoor hem zoo altijd en heb behoord Hem na dien tijd en nu altijd, voor goed. Hij zweeg en is verwenen en mijn bloed Stroomt ook weer langzamer, maar diep daarin Vaart altijd nog het schip herinnering. Hij zong van u Idoena, 'k heb gezocht Uw huis, of hij daarin verwijlen mocht.'' En rondom hingen blijde aangezichten Als appels en de godenoogen lichtten En glansden, zijl ze allen naar Mei zagen. Idoena lachte en lachend liet zich dragen Door even groote Mei die haar omving. Ze kuste haar en nogmaals en ze hing Om haar zooals de blauwe bloemerank, Clematisbloem haar kelk hangt aan de slanke Aanzwelling van een vas. Daar was heel lang Alles heel stil terwijl een ieder drang Van vreugde in zich voelde en begeerde Luide klanken en lied'ren: onbeheerde Zuchten soms vloden uit benauwde keel. Eindelijk hoorden zij een zacht gestreel Van vingers langs harpsnaren, want één god Was stillekens heengegaan en had het slot Van Balders zale opgebroken en Zijn cither zich gehaald: te murmelen Begon dat achter de vergadering -- En allen schemerden van glimlaching. Hij speelde een lied uit: niemand zag om, Maar allen voor zich neer, en hielden krom Het hoofd gebogen, tinteling van klank Sprenkelde op hen neer, als drupjes drank. Maar Wodan stond recht op, bewoog het haar Heene en weer boven de godenschaar. Toen dat lied uit was spraken allen samen Zich naar elkander buigend, zoo beramen De vogels in den herfst hun langen tocht. En allen lachten en Idoena zocht Met stil verlangen al de hooge deur, Of ze noet open ging en haren heer Doorliet, zoo blank weerkeerrend van de reis. Nu leefde hij, kwam weer, zoo zong een wijs Haar minziek zingend hart, en zij zag rood Boven haar hals en kwijnend droomend bood Ze hare lippen al in leege lucht. En om haar fladderde de witte vlucht Asinnen al met Mei en vroeg haar hoe Het lied van Balder was, maar zij hield toe Haar mond en sprak niet veel, maar keek zltijd Idoena aan met liefde en met nijd. Een dans. De heele meigt' danste voort Van 't eind der zaal. Rondom werden verstoord Van uit verblijven blond gelokte vrouwen. Lachende kwamen ze, wèl opgevouwen In haar gewaden, zoo zijn edelsteenen Flikkerend in satijn, zooals zij schenen Met voet en beozem uit heur waden uit. Vooraan den stoet Idoena, Balder's bruid, Zij tripte het marmer met haar warme voeten. Dan dansten allen: en de heele stoeten Kwamen vooruit, gehande armen dreven Naar voren en de golven lokken bleven Meegaan van achter op de lucht. Een enk'le Wendde het hoofd en lachtem en het tink'len Klonk als een Roomsche altaarschel. Daarna Kwamen de rijen goden, een hoera Weerklonk dreunend: dat schreeuwde groote Thor; Daarachter and're goden grijs en schor. Wodan bleef eenzaam, droef en hopeloos. Toen hij alleen was, stond hij nog een poos En zette zich toen neer, zeer zwaar en droef. En stilte en peinzen maakten toen een groef Rondom hem donker, waarin hij neerzat. De zaal werd donker en de gansche schat Van 't maal werd donker, donker werd het brein Van Wodan, daar blonk nog zijn oogenschijn. Hij zonk in peinzen en twee zwarte raven, Als doodgravers die 't koude lijk begraven, Vlogen zacht aan en zetten zich voor hem -- Lang nog luisterde hij naar raad en stem. Mei was daar nog en zat een einde ver In 't duister en ze blonk er als een ster, Aandachtig kijkend naar den ouden god. Buiten danste de menigte en tot Haar kwam gelach en voetgeschuif en drok Gepraat flauw hoorbaar, en hoog in den nok Der zaal hing nevel, gonsde nog wat wind. En bang en banger werd ze als een kind Dat voor een oud man wordt, met haar alleen. En uit haar angst stond ze toen op en heen Vluchtte ze zonder omzien en ging ver, Dwalend door 't donker als een lichte ster. En ze werd eenzaam en ze vluchtte verder, Een schaap gelijkend dat den boozen herder Ontkomt en nu alleen graast en weer kan Een kant opgaan naar eigen wil. Moe vna Anderer blijdschap was ze en eigen leed. En langzaam liep ze, zag niet, en ze beet De tanden op elkaar, want er is nijd In ieders droevig hart bij vroolijkheid. Ook stond ze nog eens stil, daar achter was Het blank paleis, het glinsterde van glas In koepels en in torens, daar was nu Weer binnen 't licht van vreugde aan, schaduw Alleen had zij: ''O Balder, ìk min meest Uw jonge rijke jeugd'', dat was haar geest Een troost, en plots'ling sloeg hoog op in haar Een golf van trots, ze schudd' het volle haar, Zooals een vroolijk paard de staart, en liep Sneller en sneller als een paard. -- Daar diep En breed en hoog was weer de blauwe rijkheid Van zon- en etherbrand, die zijn gelijkheid Niet heeft, maar zelf zich brandt en nooit verslindt. Het vuur vecht daar met vuur, géén overwint. En toen ze ver was in die vlakte, stond ze Een lange wijl weer en nadenkend vond ze Een groote blijdschap in zich, want ze dacht Nu zekerder dat hare lange wacht Niet lang meer duren kon -- zij zou nu komen Dicht bij zijn woning, zouden dan haar loome Lippen om liefde vragen, o één kus. Ze drong dicht bij hem, voelde droomgesus Als wiegde hij haar heene en weer weder. Ze liep ook heen en weer zooals een veder Verloren op een vijver door een zwaan, En bijna kwijnde ze en bleef weer staan. En hij werd in haar tegenwoordigheid Zoo duidelijk dat haar neusgaten wijd Zich openden, alsof z'hem voor zich rook. Toen dacht ze aan de aarde en er dook Voor hare ooge' een bloemschepping op, Van violette' en primula's, gedrop Viel neer van geurdoortrokken avonddauw -- Zoo rook ze hem en kwijde en viel daar flauw. En langzaam werd ze toen henengetrokken, Te droomen liggend, zoo als met al vlokken Sneeuwbui de lucht doortrekt. En om haar henen Vloten de murmelwinden, en de beenen En armen waren diep in geur verhulde. En heure haren over haar, ze vulden De blanke vlakte van haar borst, bewogen Even op wind omwarend in dien hooge. Toen was ze werk'lijk schoon want hare ziel Was ganschlijk in haar, geen begeerte viel Nu meer naar buiten, o een echte bloem. Waar drijft gij nù heen, gij Mei, die ik noem Mijn eigendom, gij die mijn duiventil Al lang zijt, in wie alle duiven stil Neerzitten, mijn gedachten, of ook vliegen Naar binne' en buiten en zich mogen wiegen Over u en om u, Mei, mijn lieveling. Zij zullen u wel volgen, hun gezwing Wordt nog niet moe, maar gaat gij niette ver? Ik zie u haast niet meer, gij zijt een ster Zoo hoog, het is alleen mijn zwakke oog Dat u nog volgt, mijn lippen worden droog. Waar drijft gij nu toch heen, mijn lieveling? Toen ze zoo lang gedreven had, toen ging Ze overeind weer, zóó, zooals een duiker Te water, in haar handen vond ze een ruiker Van violette' en primula's en lachte, Nu wist ze zeker dat ze Balder wachtte. Ze fladderde ook voort maar droomend traag, En dacht aan hem en aan de eerste vraag Die ze hem doen zou, o maar éénen kus. Toen voelde ze zijn lippen en 't geblusch Zacht sissen op haar mond, en in haar vingers Zijn vingertrillingen, in blonde slingers Der lokken zijnen aêm, en o zijn wang Nu tegen haren en ze ging haar gang Weer zls zoo even omgevallen verder. Zij was zich geen gevoel bewust, toch werd er Aldoor in haar gespeeld door veel gedachten, Als muzikanten die hun hoorders wachten En vast probeeren snaren van viool. Zoo klonk het in haar, die niet hoorde -- school Haar zelf dan weg en wilde niet genieten EN hooren en de toonen zacht zien schieten Dooreen als strengels struik met bloem begroeid? MAar toch, terwijl gevoel met geuren stoeit In haar, vingers van Balder, Balders geur, Vaart ze vooruit, de voeten voor, en kleur Waait over haar en maakt haar telkens rooder En witter van de voeten tot haar schouder. Zie, nu ontwaakt ze weer en gaat ze loopen Sneller en sneller, laat de voeten doopen In schemervuur en rook, zoo is dat blauw. Ze is nu vroolijk, zie hoe luw en lauw Ze uit haar oogen lacht, ze ziet hen beide, Zich zelv' en hem, o nu niet meer te scheiden, Ze heeft haar beide armen om hem heen. Een gouden woning ziet ze en zijn schreen Komen den drempel over, en zij ligt Over een leger heen en voelt het licht Alsof de roode zon komt in de kamer. Zie nu hoe rood haar wangen, hoe de schaam er Binnen zijn vuur stookt. Zij verdraagt het niet En droomt weer in. -- En daar begint een lied Weer in haar, dat ze toch niet hoort, hoewel Ze zelf het zingt -- zoo als uit diepen del, Door loover, oever en door zon bekoord, Een bronwel springt maar 't springen zelf niet hoort. Zoo bleef ze varen vele aardsche dagen, En zij noch ik weet, hoe noch waar, of vlagen Van eigen willen haar voortdreven, dan 't Begeerrend trekken van een godd'lijk man. Ik weet het niet, want al dien tijd was ik Diep in u, Mei, u zelf, geen oogenblik Keken wij rond, maar voelden diep in ons Een warmte en zachtheid als vogeldons. En toen zij ontwaakte -- is 't niet, Mei? -- Toen was het door een koelte: mijmerij Van nevelen was daar en het was donker Van donzig vochte nevel, en het wonk er Als met heel groote oogen. En 't was warm Als was een vuur niet ver, er hing geen scherm Boven haar oogen die de starren zagen -- Maar rondom waren wolken zooals hagen Van zachte coniferen en beneden Als kussens mos waarop de voeten treden In 't bosch als 't lente is, dan zijn ze zachtst. ''Nog niet? was hij er nog niet?'' Zoet gelachs Kwam flauw op haren wang, het was onnoodig Om nu nog bang te zijn, want werd niet roodig De scheem'ring daar? O dat zou hij wel zijn. Zij zweefde er henen, maar die roode schijn Zweefde ook voort. Ook dat was groote vrede Voor haar: zij gingen samen. En beneden Veerden de nevelkussens, en van boven Werd het ook lichter, 't werd een donk're oven Die langzaam aangloeit. Toen de waarden gedaanten Van hooge taille en licht wit getinte Heel, heel veel hooger, en die strooiden bladen, Rozen ontbalderend, het waren zaden Van licht, want waar ze daalden schoot een oogst Van koren licht den nevel door, op 't hoogst Rondom Mei's schouderen; zij was heel blij Dat zoo ontvangen werden zij en hij. En langzaam weken alle nevelingen Van nevellommer, schaduwnevelingen. Die sloegen alle op de vlucht, rondom Zag ze vervlieten lichte neveldrom. En langzaam op begon muziek te tink'len Bloempjes muziek, klokjes muziek, te kling'len Klepeltje in klokmantel's glazig huis. En elke klank splinterde dan tot gruis En klok en klepeltje, want voor één klank Waren ze maar geboren, dood tot dank. Toen gingen henen muziekwolken drijven, Ze zag ze niet, maar zag ze wèl, beschrijven Strepen en kringen en zich kalm verheffen In lichte verte, en ze kon beseffen Hun klankenrijkdom in hun volle kleur. Teer rose waren ze en zonder scheur Noch berst, maar hoog daar barstten ze in regen, Wolkbreuk van klank, zoo klankloos opgestegen. En regenden dan neder in gordijnen, Loodrechte stralen, druppels die doorschijnen, Als kralen aangerege' aan Indisch riet -- VOor 't oor voorbij, voor oogen ver verschiet. Henen vloden zware en lichte klanken. Ze voelde in zich heen en weder wanken, Als heel jong kind dat nog niet loopen kan, Haar lang verlangen, en als krachtig man Verdreef dat and're zielsverbeeldingen. Was hij er nog niet, dacht ze, Balder, en Toen kon ze rondzien zonder meer te hooren. Het leek de aarde, want er stonden koren Van boomen rondom: lichte populieren Zonlicht niet weigerend, maar met hun slieren Het schuddende en trillend. En er gingen Lichte heuvelen hoog en daarvan hingen Bloemen in menigt' af. En verder hooge Wanden van hoogvlakten en daarvan bogen Zich watervallen tot een duizelsprong. En haar verlangen werd zóó groot, ze kon Al deze aardsche dingen niet meer aanzien Van tranen en van liefde, en in waanzin Voelde ze hem in ieder ding: ze snelde Op een boom aan, hem denkend, en ze stelde Zich voor dien, armen open, en ze viel Tegen dien aan en kuste en een ziel Voelde ze in hem; in een sloot die open Langs boomen lag, stortte ze zich, het loopen Verrukte haar, diep in zijn worst'lend nat. Toen werd ze op de lucht verliefd en mat Dien met heel groote stappen en ze dronk Hem in en at en streelde hem, gelonk Gaf ze'm met hare oogen en ze liep Heel hard door hem, dan volde ze hem diep. Ze liep door weiden en op heuvelen, Ze liep op bergen en door wateren, Ze liep een wereld af door Balders rijk, Overal was ze en zag zijn gelijk In alles, maar hem niet -- tot dat ze kwam In één vallei en daar hem zelf innam. Ze nam en zwolg hem in, ìn hare oogen, En sprong vooruit en greep hem en gedoogen wou ze niet dat hij sprak, ze drukte hem De lippen met de hare toe, hun stem Werd niet gehoord, heel lang, ze zat dichtbij Tegen hem aan en boog zich, en voorbij Zijn borst, haar hals omhoog, stilde ze zoo haar dorst, soms snikkend en ter nauwernoo Ademend. Eind'lijk viel haar hoofd terzij, En op zijn schouder brak ze in geschrei. Hij was een man aan wonderen gewoon, Wonderen van gevoel, en daarom kon Hij zoo gerust blijven zooals hij zat, Terwijl zij uitschreide. En in zich had Hij weldra ook haar beeld, zooals ze schreide, En werd zelf warmer en de handen beide Sloeg hij tone om haar en hield zoo haar vast, Dicht bij zich, weenen weinig zelf, als was 't Zijn zusterke, wier weedom bij hem weende. Toen voelde zij zijn natte tranen, leende Het hoofd nog meer ter zij en zag weer licht Door hare trane' en droogde haar gezicht. Toen zag zij zijne lippen weer, te kussen Boog zij zich over en hij voelde tusschen De zijne haren liefelijken adem, Een lenteadem, en toen kwamen naar hem Herinneringe' en lichte lentebeelden: Hij zelf werd als een lente en er kweelden Vogeltjes in hem als in jongen boom. Toen week ze weer van hem en zat in schroom Naast hem, bedremmeld, met geloken oogen, En toen haar handen hem verlieten, togen Bij hem weer ìn gedachten, zooals kind'ren In eenen boomgaard komen, ze vermind'ren De hangend' appels, maar er vallen veel Meerd're beneê, het gras ziet rood en geel. En toen ze daar in stilte eind'lijk goot KLeurige woorden, zelf zag ze schaamrood, Toen was het hem alsof de zon op ééns Na 't zwijgen van den nacht en het geveins Der bleeke schmeing, uit wolkmoeras Zich oplaat, blazend, en met zijn geblaas Kleuren heenspreidt over de lucht, de velden, 't Water, ja, alle dingen ongetelde. ''Ik ben maar Mei, ik woon maar op d